Feestje in de Vier Emmers

met categorie:  

 

(foto's: Jan Smets)

In 1913, vlak voor de Eerste Wereldoorlog werd het laat-barokke huis 'De Vier Emmers' in de Befferstraat nog grondig gerestaureerd.  De bovenste foto links toont het pand in dat jaar.  Wat nu een horecazaak is was toen het met een chique naam betitelde 'Salon de Coiffure' -  Maison Boeckx.  In de gevel lees je nog het bouwjaar: 1699.  Da's allemaal verleden tijd. Nu is in het historische 'De Vier Emmers' een populair koffiehuis gevestigd. En deze bestaat nu 20 jaar.  Dat is géén eeuwigheid, maar net reden genoeg om zondag een feestje te bouwen... 

 

In een gevelsteen staan - hoe kan het ook anders- vier emmers afgebeeld.

Het huis werd in 1699 opgetrokken in opdracht van de 'gesworen stadsdoctor ende chirurgijn 'Lodewijk Arroya.

Deze waarschijnlijk erg eerbiedwaardige stadsdokter had het oude pand in 1683 verworven, en liet het naar zijn smaak verbouwen in de toestand die we nu nog kennen - vertelt me stadsgids en Mechelaar-weet-al Marcel Kocken.

In de gevel zien we ook nog de in steen gekapte woorden: 'Pro Rege Lege' staan, en dat betekent zoveel als 'Voor koning en wet'.

Die koning was in het jaar dat het huis gebouwd werd Karel II van Spanje.

'De vier emmers' is beschermd sinds 3 juni 1986.

Het huis kreeg later nog verschillende eigenaars, maar in het begin van vorige eeuw was het dus een kapsalon.  Laat ons de foto nog maar eens nauwkeuriger bekijken:

 

 

Zowel de dames als de heren konden er terecht om hun kapsel onder handen te laten nemen...

Twintig jaar geleden werd 'de Vier Emmers' dan een koffiehuis, en het is Irène Ceulemans die deze zaak tot vijf jaar geleden heeft uitgebaat, tot ze werd overgenomen door de huidige eigenaars, France Van der Auwera en Johan Noterdame.

 

 

Ik ben niet afkomstig van Mechelen maar ik liep er wel altijd school.  Vijf jaar geleden hebben we deze zaak overgenomen van Irène.  Nu bestaat ons koffiehuis dus twintig jaar, en we hopen er nog minstens twintig jaar bij te kunnen doen.  Deze zaak heeft een vast publiek van dertigers tot iemand van 96 jaar.  Iedereen komt hier over de vloer: Maneblussers én toeristen.  Het is fijn om hier in deze buurt een koffiehuis te kunnen uitbaten.  In de Befferstraat en aan de Veemarkt zijn er de laatste tijd wel wat nieuwe zaken bijgekomen.  Het Vadderikcomité onder leiding van voorzitter Guido De Coninck levert hier mooi werk.

 

De Vier Emmers verwent de bezoekers met eigen zelfgemaakte patisserie en pannekoekjes, en die worden door de klanten best gesmaakt.   En natuurlijk zijn er daarnaast ook de tradionele snacks.  De koffie die wordt geschonken is van Santos en is een eigen mengeling.

 

 

We zijn alle dagen open, behalve op woensdag en zondag.  Zaterdag, marktdag, is wel een topdag.  Het is hier een heuse ontmoetingsplek, en men zoekt hier mekaars gezelschap op.  Hier hoor je ook wat reilt en zeilt in Mechelen.  Zeker als er een glaasje op is hoor je wel wat vertellen.  Maar in de horeca geldt de regel: 'horen, zien en zwijgen!'   We werken hier graag.  Mijn man, die zelfstandige is en ik zijn allebei hobbykoks en daarom sprak het ons erg aan om deze zaak over te nemen.  We hebben er tot hiertoe nog een moment spijt van gehad.  Ik sta elke dag in de zaak, en krijg de hulp van Katarina en Jenny.  Deze laatste heeft haar sporen al wel verdiend in de horeca, want voorheen werkte ze ook in het cafetaria van het Vrijbroekpark en in 't Voske op de Grote Markt.  Johan is dan weer meer de drijvende kracht achter de schermen...

 

Zondag viert De Vier Emmers haar twintigste verjaardag, en dan is iedereen welkom op een receptie vanaf 16 uur.

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 

 

' FEESTJE IN DE VIER HEEMSKINDEREN ' zou volgens een oude bron een juistere benaming geweest zijn voor dit artikel. In de periode 1590 - 1592 stond het pand onder beide namen vermeld in de archieven. De Vier Emmers zou dan een verbastering zijn en een eigen leven beginnen leiden.

Toen onze chirurgijn Louis-Joseph Arroya dit huis kocht liet hij, zoals gezegd, de spreuk PRO REGE LEGE in de voorgevel beitelen. De volledige spreuk was PRO LEGE REGE ET GREGE.

of ' voor de koning, de wet en het volk '. Waarom die laatste woorden er zijn afgevallen, weten we niet. De voorgevel van het huis heeft drie traveeën zodat in iedere travee netjes één woord paste. Mocht het huis breder geweest zijn dan had ' het volk ' misschien ook een plaatsje gekregen.

Toevallig ( ? ) werd deze laatste leuze gebruikt door de protestante prins Willem Van Oranje toen hij in 1568 het volk opriep tot verzet tegen de Spanjaarden en de hertog van Alva. Uitte onze Arroya daarmee zijn sympathie voor Willem Van Oranje of in uitbreiding voor het protestantse gedachtengoed?

( allemaal terug te vinden in ons stadsarchief, verzameling Berlemont )

 

Hier de Befferstraat uit het jaar X met...

...uiterst links (vermoedelijk) het pand / maison.