Tweede Wereldoorlog

Marc De Bel stelt Marie voor in Kazerne Dossin

 

(foto's: Jan Smets)

Er is haast niemand die Marc De Bel niet kent.  Hij is dan ook de bekendste jeugdauteur van Vlaanderen, en dit al 30 jaar lang.   Een paar generaties groeiden op met Blinker en de Boeboeks, en zoveel andere figuren die zijn boeken bevolkten.  Sedert enkele jaren legt de populaire ateur zich toe op zogenaamde 'young adult' romans.  Of om het in mooi Nederlands uit te drukken: historische romans voor jongeren vanaf 15 jaar.  Maar niet alleen jongelui vinden er hun gading in.  Ook volwassenen weten deze boeken te smaken.  Vanavond werd in Museum Kazerne Dossin het sluitstuk van zijn 'Pauwels-trilogie' voorgesteld.  'Marie - codenaam Jeanne' is het boeiende, ontroerende en erg beklijvende verhaal van een 15-jarig meisje in het laatste jaar van WO II.  Meeslepend vertelt De Bel een fictief verhaal over ware gebeurtenissen. 'De waarheid liegen' noemt hij het zelf.  De meeste personages in het boek bestaan of zijn ze een mix van verschillende personen.  Zo is hoofdfiguur Marie een mengvorm van Paula Pypen en barones Lily de Gerlache de Gomery.  Nog maar enkele weken geleden stierf Paula.  Maar vanavond zijn familieleden aanwezig op de boekpresentatie.  Lily de Gerlache is er niet bij wegens haar hoge leeftijd.  Maar haar zoon is er in haar plaats. Voor deze boekvoorstelling kon geen betere plaats gekozen worden dan de beladen en memorabele Dossinkazerne...

 

Gij deugt, verstaat ge?

Vorig jaar verscheen de roman ‘WIL’ van Jeroen Olyslaegers, 333 pagina’s over bezet Antwerpen in de oorlog, vol van geweld en ambiguïteit.

Hoe overleef je in een dergelijke vreemde situatie? Ineens wordt je leven overhoop gegooid … blijf je neutraal of neem je positie in? Welke keuzes zijn moreel goed? Of verzand je in lafheid in deze gruwelijke omstandigheden?

Hoofdpersonage Wilfried Wils vertelt zijn verhaal aan één van zijn nakomelingen … en natuurlijk ook aan ons, de lezer.

     

(foto: © Tricky Troostie)

 

Theater M brengt verhaal van Breendonk op de planken

Mechelen heeft zoals geweten zijn portie oorlogsgruwel méér dan gekend.  Getuige bij uitstek daarvan is natuurlijk de Kazerne Dossin, inmiddels uitgegroeid tot een toonaangevend museum en studiecentrum rond de jodenvervolging en het blijvend actuele thema van de mensenrechten.  Niet ver van Mechelen, in buurgemeente - op politioneel vlak zelfs zustergemeente - Willebroek, bevindt zich echter nog een ander, al even beroemd en berucht oord... Breendonk.  Theater M brengt het verhaal van deze plek tot leven in de monoloog 'Stück 3571'

 

Getekende oorlogsverhalen in Hof van Egmont

 

(foto's: Jan Smets)

...Niks dan stralende gezichten vandaag in het Woonzorgcentrum Hof van Egmont!  Ondanks het bar slechte weer ging het er binnen uiterst gezellig en 'warm' aan toe.  En dat had alles te maken met de vernissage van een tentoonstelling die nog loopt tot en met 8 december.  Het gaat over een wel érg bijzondere expo.  Jongeren van het zesde leerjaar van GO Shil hebben deze tentoonstelling samen opgezet met senioren die hier resideren.  En die samenwerking was erg verrijkend!  Over de generaties heen groeide er een leuke vriendschapsband tijdens dit project.  Het 'Guernica-project' was een onderdeel van het twee maand durende 'kunst@home' dat zich tot doel had gesteld een zinvolle dagbesteding aan te bieden aan de bewoners en hun talenten te tonen.  In het 'Guernica-project' vertelden de ouderen over hun oorlogservaringen.  De jongelui luisterden ademloos naar hen, en stelden vele vragen.  Samen brachten ze nadien al deze verhalen in beeld.  En vandaag kregen we het verbluffende resultaat te zien!

 

"Ik ben geboren in een kelder in Scheppers, tijdens een bombardement..."

(foto's: Jan Smets)

Op deze zonnige namiddag wandel ik met de jonge zeventiger Jan Van Vaeck, door de Thaborstraat.  Aan de rechterkant rijzen de hoge muren van het Scheppersinstituut op.  Aan een huis blijft hij staan.  Mijmerend..

Hier, op nummer 69 heb ik mijn eerste twaalf levensjaren gewoond.  Nadien verhuisde ik samen met m'n ouders en oudere broer naar de Vrijbroekstraat.  Toen was de naam van deze straat nog Molenstraat.  Pas later werd ze Thaborstraat genoemd.  Ook de huizen zijn hernummerd.  Nu is mijn ouderlijk huis blijkbaar nummer 61...  In feite was het het huis van mijn grootouders langs moederskant.  Na hun huwelijk bleven mijn ouders er inwonen.  Het was immers ruim.  Mijn grootouders hadden een typisch Mechels beroep.  Bompa - Frans De Wit - die nog familie was van Gaspard De Wit van de bekende manufactuur, was meubelmaker-sculpteur, en hij werkte met personeel. Hij stond bekend voor zijn prima vakwerk.  Zo werkte ondermeer met andere bekwame meubelmakers aan het meubilair van de raadzaal van ons stadhuis.  Mijn grootmoeder maakte stoelen - ook zo'n bekende nijverheid van Mechelen.  Je weet wel: rieten en biezen... Kerkstoelen, reparaties...  Ook zij werkte met personeel.  Grootvader was aan de slag op het gelijkvloers en grootmoeder op de eerste verdieping.  Daar was  eveneens mijn moeder bedrijvig als naaister.  Zij naaide toen voor veel bekende Mechelaars.  Ja: ze had goei klanten..., zoals de familie Van Breedam van de brouwerij...

De herinneringen aan zijn jeugdjaren komen allemaal terug...  En wat voor herinneringen...

 

"Vrede is het kostbaarste om uw dromen te kunnen verwezenlijken"

(foto's: Jan Smets)

De koffie en zelfgebakken cake geuren heerlijk  in haar gastvrije woning in Hombeek.  Ze  praat rustig, sereen en met zachte stem.  Als achtjarig kind werd ze op de meest wrede manier geconfronteerd met de oorlogsgruwel. De vader van Bertje Ureel werd op de dag van de Bevrijding te Oostduinkerke gefusilleerd.  Het was 8 september 1944.  De beelden staan de nu 79-jarige vrouw nog op het netvlies gebrand.  Het meisje-van-de-zee is al véle jaren Mechelse, maar wat er op die noodlottige dag gebeurde in het kustdorp zal ze nooit vergeten.  Toch is er geen haat.  Onvermoeibaar trok ze van school tot school met haar vredesboodschap om te spreken over solidariteit, liefde en verdraagzaamheid.  Samen met haar man, Julien Palma heeft ze in onze stad in 1997 het 8-Mei comité opgericht, en als voorzitster heeft ze dat tien jaar geleid. De naam van het comité verwijst naar de Bevrijdingsdag van 1945.

Bij oorlog kent men alleen verliezers. Cultiveer de verwondering om al het mooie in vredestijd en sta open voor mooie en waardevolle zaken. Wees dankbaar om onze verworven democratie en kijk af en toe naar het verleden, maar blijf werken aan een mooie boodschap...

Het verleden heeft haar littekens bezorgd, maar de wonden zijn geheeld.  Haat en wraakgevoelens hebben haar leven niet verteerd.  Ze wist de negativiteit om te buigen naar een verhaal van hoop en perspectief.

 

Inhoud syndiceren