geschiedenis

Luc Van Balberghe zet met roman 'De man in de kathedraal' Mechelse geschiedenis op zijn kop.

met categorie:  

  (foto's: Jan Smets)

Op deze miezerige en grijze ochtend zit ik met Luc Van Balberghe in 'het Moment' op de Grote Markt.  Het is steeds aangenaam praten met deze voormalige journalist die dus nu officieel met pensioen is.  De man heeft ettelijke watertjes doorzwommen en leefde van zijn pen.  Het schrijven zat en zit hem in het bloed.  Naast zijn job in de pers hand (en heeft) Luc Van Balberghe ook behoorlijk wat succes als schrijver van toneelstukken.  Dat is iets waar hij nu volop en gedreven mee bezig is.  Maar een roman: dat was nog nét wat anders.  En toch: vandaag stelt hij met zekere trots zijn boek voor: 'De man in de kathedraal'...

 

Fonteinstraatje

met categorie:  

Even een tussendoortje: waar in hemelsnaam ( sic ) is het STRONTSTRAATJE ( binnen de vesten )???

Zoals gebruikelijk: alleen uw antwoorden sturen naar lucpuntcroonenapenkroltelenetpuntbe.

Graag uw antwooorden verpakken in een klein plastieken zakje :-)

 

Battel opgehelderd

met categorie:  

  (foto's: Jan Smets)

Luisterend naar zijn boeiende verhalen vergeet ik haast de tijd... Ik zit met hem in 'Den Biechtstoel' in Battel, de Mechelse uithoek waar ik toch wel een boon voor heb.  Mijn familieroots aan vaderskant liggen daar.  Generaties lang hebben mijn voorouders er gewoond.  Nu wist ik er dus al redelijk wat van, maar Roger Van Kerckhoven voegt er méér dan één dimensie aan toe.  De zeventigjarige oud-onderwijzer is een gepassioneerd historicus - een amateur-geschiedschrijver die als autodidact vele beroepshistorici achter zich laat.  De man is enorm gedreven en is zowat een levend archief te noemen.  Zopas bracht hij in eigen beheer een lijvig boek uit over Battel - 333 bladzijden dik - waarin hij de geschiedenis induikelt van dit bijzondere stukje Mechelen.  En die geschiedenis gaat ver!  In de Keltische periode was hier reeds een nederzetting te vinden.  Ik hang aan de lippen van 'meester Roger'...  De man mag bijzonder trots zijn op zijn prestatie.  Vijf jaar lang heeft hij aan dit boek gewerkt - vijf jaar lang schuimde hij archieven af - vijf jaar lang...  Het is een schitterend naslagwerk over Battel geworden: een standaardwerk, en een primeur.  Nooit legde iemand voor hem zo de wortels bloot van deze wijk... In 'den Biechtstoel' wordt de tijd vergeten...

 

Collège Saint-Rombaut à Malines

Ik ben verslingerd aan ouwe postkaarten, foto's en boeken over Mechelen...Maar al te graag verdwaal ik er in en laat me onderdompelen in een verleden dat voorgoed voorbij is...  Ik strompel over de oude kasseien langs de Dijlekaaien waar er volop bedrijvigheid is en waar de mosselboten aangemeerd liggen...  Ik wandel langs de pensenkraampjes in het Vleeshouwersstraatje en zie begijntjes per twee de hoek omdraaien...  Ik zie de platgegooide IJzerenleen, en verbaas me over het Rijke Roomsche Leven met voortschrijdende kardinalen in groot ornaat en Cavalcades met paarden en vlaggen en ruisende rokken ... De geschiedenis wordt gevat in het begrensde formaat van een beduimeld boek dat ruikt naar stoffige boekenplanken...  Nostalgie is het.  Het verleden toont momentopnames en verstilde poses van het Leven.  Dat leven was natuurlijk breder en de pittoreske plaatjes zijn vaak valse getuigen van een verleden dat niet altijd zo idyllisch was als een Ost-kaart met romantische vlietjes.  Maar goed...  Ik verzamel wat ik te pakken krijg, en zo tikte ik vorige week nog bij de Sleghte een boek uit 1930 op de kop over Toren en Beiaard.  Mooi tijdsdocument.  Uit één van die boeken die ik de laatste tijd wist te bemachtigen viel gisteren een kaartje.  Bevrijd uit de gevangenis tussen bladzijde 25 en 26... 

 

De Portugese connectie

met categorie:  

 

(foto's: Jan Smets)

Dat er een Spaanse connectie is met onze stad is geen geheim.  Door ons Kareltje die in Mechelen groot werd, hangend aan de rokken van tante Margareta, en later een alomtegenwoordig vorst werd in wiens Rijk de zon nooit onderging, kwamen stad en contreien in Spaanse handen terecht.  De doorluchtige Keizer had Spanje geërfd van zijn grootouders, de oer-Katholieke Koningen Ferdinand en Isabella.  Habsburg zette hiermee voet op het Iberische schiereiland.  Nu nog komen tal van Spaanse toeristen afgezakt naar onze Dijlestad, op zoek naar de roots en kinderjaren van onze 'gedeelde' Keizer.  Da's algemeen geweten.  En toch is er ook een adelijke link met Portugal, de Spaanse buur op datzelfde Iberische schiereiland.  Of er ook Portugezen doelbewust naar Mechelen komen om dit stukje geschiedenis te herontdekken weet ik niet.  Enige tijd geleden kreeg ik wel de vriendelijke vraag van een Portugese uitgeverij met de vraag of ik een paar foto's wou leveren voor een historisch werk dat men daar aan het klaarstomen was over de 'Rainhas consortes de D.Manuel I'.  Hiervoor wou men ondermeer graag een foto van het Hof van Savoie, de residentie van Margareta van Oostenrijk...

 

'De familiekring' - goedkoop, aangenaam, nuttig, en Kerkelijk goedgekeurd

  

(foto's: Jan Smets)

Of ik er wat mee kon aanvangen?, had ze me gevraagd.  Het was een stapeltje dunne oude boekjes met kleurrijke covers en flinterdun papier.  Haar overleden echtgenoot verzamelde alles wat maar in de verste verte met Mechelen te maken had, vertelde ze.  Ik bekeek de boekjes nauwkeuriger.  Graag!  Als ze anders toch maar bij het 'oud-papier' zouden belanden...  'De Familiekring' was een verzameling van tijdschriften die blijkbaar werden gedrukt in de Lange Schipstraat 42 bij E.&I. Van Moer, boekdrukkers en uitgevers.  Op de meeste van de boekjes stond 'jaargang 1868', maar er waren er ook enkele bij die van eerder dateerden...

 

samenwerkende maatschappij van Mechelen

met categorie:  

Mijn jongste zoon vond tijdens het bekijken van zijn bijeenverzamelde collectie deze munt. Hij heeft nog wel meerdere munten met een gaatje in, maar deze kwam hij me tonen, het gaatje is niet zoals de andere in het midden. Is deze ongeldig gemaakt? Is dit een herdenkingsmunt? Wat betekende de tekst in het midden?

 

Ursulinen Mechelen blaast honderd kaarsjes uit!

  (foto's: Jan Smets)

De school van de Ursulinen in de Hoogstraat blaast dit jaar 100 kaarsjes uit.  100 jaar? Dat wil dan wel zeggen dat de school is opgericht in het jaar dat de Groote Oorlog uitbrak?  Jawel.  Het betekende dan ook een 'valse start'.  1914 was een turbulent jaar.  De schoolpoort die op 23 september had moeten openzwaaien, bleef nog even dicht.  De zusters namen de vlucht naar Engeland, net zoals zovele stadsgenoten.  Ze kwamen wat later schoorvoetend terug om een tweede start te wagen.  Net zoals al die andere Mechelse onderwijsinrichtingen kende het schooljaar 1914-1915 een moeilijk begin.  Bijzonder voor de Ursulinen was wel dat het gebeurde in het oprichtingsjaar.  Leerkracht Sam Wollants kan er alles over vertellen.  Samen met zijn echtgenote Leen De Roover, die eveneens les geeft in de school, heeft hij een gedenkboek samengesteld: een fraai werk over de geschiedenis van de school, met tal van zwart-wit en kleurfoto's - een boeiende reis doorheen de voorbije honder jaar. Het is beslist een boek dat geen enkele oud-leerling  (en ze zijn talrijk!) zal willen missen op de boekenplank.  Maar ook andere Mechelaars zullen er hun gading in vinden!  Ik zag vanmorgen de proefdruk, en kan getuigen...

 

"Het verlangen naar huis hield me recht..."

met categorie:  

(foto's: Jan Smets)

Laat me haar Louise noemen.  Die naam zit haar als gegoten. Haar echte naam wil ze niet in dit artikel; ze wil niet gefotografeerd worden, en ook haar adres moet ik geheim houden.  Ik had al heel wat overtuigingskracht nodig  gehad om het verhaal dat ik uit haar mond optekende, te mogen publiceren.  Louise had het al vaak geweigerd.  Ze is 94 jaar.  Haar burgerhuis zit volgestouwd met herinneringen, met tinnen borden, 'postuurtjes', etsen van Mechelen, en rustieke meubelen.  Ze past in dit decor.  Louise is klein en tenger, maar dit beeld staat in schril contrast met haar karaktersterkte.  Ze is heel lucide, vertelt de feiten met tal van details, chronologisch en beeldrijk. In haar ogen zie ik weemoed.  Ze is een mooie vrouw - en ze heeft een verzorgde fiere houding. Haar glimlach weerspiegelt haar aangeboren optimisme.  Het is dat optimisme dat haar heel haar leven heeft doen vechten en opstaan na tegenslagen.  Haar verhaal is doorspekt met gruwel en wanhoop, en op haar netvlies staan dingen gebrand die haast te wreed zijn om ze te benoemen.  Maar Louise heeft de nacht en nevel doorstaan.  "Ik wou terug naar huis! en dat heeft me rechtgehouden!'  900 dagen zat ze vast in een Duits concentratiekamp tijdens WOII.  Maar Louise kwam weer thuis in Mechelen en ze probeerde al wat ze zag en beleefde een plaats te geven.  Nooit sprak ze over wat ze heeft meegemaakt - alleen haar man wist er van.  Zelfs haar kinderen bespaarde ze de verhalen...

 

Schuilen aan den IJzer...

  (foto's: Jan Smets)

  

 

Van fortjes gesproken...

met categorie:  

  (foto's: Jan Smets)

Een rommelig achterafje in de Adegemstraat - over het voormalige klooster van de arme Claren: een petieterig 'steegje', als je dit al zo noemen mag,leidend naar een nog rommeliger binnenpleintje...  Hierrond staat een wat heterogene verzameling bouwsels waar men blijkbaar  flink aan de slag is om ze te renoveren.  Ik kende het wel, maar kon het onlangs nog beter bekijken op één van die boeiende wandelingen van Mechelenbinnenstebuiten.  Dit relict uit een nog niet zo héél ver verleden is één van de allerlaatste herinningen aan een 'fortje'.  Zo werden de armoedige beluikjes in onze stad genoemd.  Ooit waren er hier talloze van te vinden in Mechelen.  Nu zijn ze haast allemaal verdwenen, duchtig gerenoveerd en om het met een geleend woord te hebben: 'ge-javel-iseerd'.

 

verkiezingsgeschiedenis

met categorie:  

Wie herinnert nog zich de balpennen, kaartspelen, nagelsetjes, 'n appel en alle andere mogelijke gadgets die werden uit gedeeld voor de verkiezingen?

Tegenwoordig is het verboden om in de  periode van drie maanden voor de verkiezingen geschenken of gadgets te verspreiden. 

de neus van de geus

met categorie:  

In de Lange Nieuwstraat - op de hoek met de Schuttershofstraat, staat een laag huisje; in vroegere jaren overduidelijk café geweest.  De merkwaardige naam van dit volkscafé luidt 'De neuskapel'.  Intrigerend.  Nu zijn er wel meer vreemde huisnamen die gissen en raden laten naar herkomst.  Maar deze vond ik wel bijzonder genoeg om op zoek te gaan naar de betekenis....

 

Nog een stadhuis?

Hier zijn we weer! Enkele weken geleden kregen jullie een zoektocht te verwerken naar de juiste chronologie van het huidige stadhuisgebouw.

Naar analogie presenteer ik jullie een gelijkaardige vraag maar deze keer over het vorige stadhuis ofte huidig postgebouw. Het viel mij op dat de belangstelling van de fotografen toendertijd, na de omschakeling van stadhuis naar postgebouw, naar het bijna nulpunt zakte.

Borgerstein: een verhaal met Mechelse links

met categorie:  

"Pour y planter des choux, vous avez raison, mais pour les séminaristes, c'est idéal!"  antwoordt kanunnik Francis Dessain gevat op het afkeurend gemompelde "C'est du mauvais terrain!"  van kardinaal Van Roey, waarvan hij secretaris is.  En hiermee is het akkoord getekend: Op het IJzerenveld in Sint-Katelijne-Waver, nét voorbij de Mechelse stadsgrenzen, wordt het Sint-Jozef-Seminarie neergepoot, omdat de gebouwen in de stad te krap zijn geworden.  'IJzerenveld' verwijst naar 'miseren veld'....  De miserabele grond was alleen goed om asperges te kweken.  Nu zouden er vele seminaristen hun opleiding krijgen...  Ook die episode in de geschiedenis is lang vervlogen tijd.  Dit jaar bestaat de voorziening voor mensen met een mentale beperking - Borgerstein - dat in de plaats van het seminarie kwam, veertig jaar.  Van Bergesteyn zoals het hierboven op de oude pentekening van Leopold Godenne afgebeeld staat, over Sint-Jozef-Seminarie, tot Borgerstein... : het is een eeuwenlang verhaal met Mechelse links.  Het begon immers allemaal...op de IJzerenleen...

 

Inhoud syndiceren