folklore

Onze reuzin gaat op reis naar Ath...

met categorie:  

 

(foto's: Jan Smets)

Onze Reuzin - de Mater Familias van de illustere  Mechelse Reuzenfamilie - onderdeel van de aloude Ommegang, pakt haar koffers en trekt de deur achter zich dicht...  Ze heeft haar zinnen gezet op het gezellige Waalse stadje Ath.  Vaandelvlucht?  Ontrouw aan haar echtgenoot waarmee ze nochtans een eeuwenlange geschiedenis deeltt?  Mechelen beu gezien?  Heeft ze genoeg van man en opa en Janneke, Mieken en Klaasken?     Niks is minder waar.  Ze blijft haar Maneblussershart trouw, maar wil met haar imposante verschijning de roem van haar familie uitdragen over de stadsgrenzen heen.  En dat zal ze doen op een expo ter ere van de driehonderste verjaardag van Madame Goliath, de immens populaire reuzin van Ath.  Kortom: een soort van staatsiebezoek van de ene grootse dame aan de andere.  Met haar zullen nog een trits reuzedames uit heel Europa hun opwachting maken in het museum 'Maison des Géants'.  De tentoonstellling 'Ou sont les femmes' (3 julo-13 september) belooft een felgesmaakte publiekstrekker te worden.  Zit je deze zomermaanden om een uitstapidee verlegen, dan is een dagje Ath een ideale bestemming.  Ik bezocht het museum reeds in september, en ik moet zeggen: het is een aardig, mooi gedocumenteerd en vormgegeven museum dat een bezoek overwaard is.  Zéker nu onze Mechelse Grote Dame er zal vertoeven...

 

'De familiekring' - goedkoop, aangenaam, nuttig, en Kerkelijk goedgekeurd

  

(foto's: Jan Smets)

Of ik er wat mee kon aanvangen?, had ze me gevraagd.  Het was een stapeltje dunne oude boekjes met kleurrijke covers en flinterdun papier.  Haar overleden echtgenoot verzamelde alles wat maar in de verste verte met Mechelen te maken had, vertelde ze.  Ik bekeek de boekjes nauwkeuriger.  Graag!  Als ze anders toch maar bij het 'oud-papier' zouden belanden...  'De Familiekring' was een verzameling van tijdschriften die blijkbaar werden gedrukt in de Lange Schipstraat 42 bij E.&I. Van Moer, boekdrukkers en uitgevers.  Op de meeste van de boekjes stond 'jaargang 1868', maar er waren er ook enkele bij die van eerder dateerden...

 

"Rôemele, rôemele in de pot, den duevel zit in de pispot"

met categorie:  

  (foto's: Jan Smets - LucVan Balberghe)

Deze dagen tussen Oud en Nieuw staan bol van nostalgie, traditie en oude verhalen...  Familiegeschiedenissen worden opgerakeld en mensen die reeds lang het tijdelijke met het eeuwige wisselden worden weer even mensen van vlees en bloed.  Het is goed dat er zo één periode is in het jaar dat we ons onderdompelen in wat ooit was - dat we het stof van wat was afblazen.  In het gedempte licht van deze tijd, flonkert het verleden soms mooier dan het was.  Dat wel.  Laat ons op de drempel van het nieuwe jaar focussen op wat komen zal - En toch - toch waag ik  het even om m'n pen te laten aquaplannen in de stroperige nostalgie van de folklore.  Voor mij ligt een dun boekje van de Mechelse folklorist Jozef van Balberghe.  Vorig jaar december was het 100 jaar geleden dat hij werd geboren.  Ook hij is stilaan verdwenen in de plooien van de tijd.  Zo gaat dat.  Ik leer uit het boekje over aftelrijmpjes dat er in onze stad niet alleen de traditie bestond om te zingen met Sinte-Mette, maar ook met Kerst en Nieuwjaar, ook al is dat gebruik al héél lang verdwenen..

 

Jozef Van Balberghe, boekhouder Mechelse geschiedenis en folklore 100 j. geleden geboren

  (foto's: Luc Van Balberghe)

"Wie schrijft die blijft" , zegt men wel eens.  En dat is misschien wel juist.  Toch is het zo, dat de namen van 'al wie schrijft' vaak in de vergetelheid terecht komen - hoe groot hun verdienste ook moge geweest zijn.  Natuurlijk doe de naam van Jozef Van Balberghe nog wel een belletje rinkelen bij de wat oudere Mechelaars, en bij hen, die geboeid door de geschiedenis van onze stad, veel opzoekwerk doen.  Vroeg of laat kom je dan immers in aanraking met zijn omvangrijke natatenschap.  Want Jozef heeft zijn hele leven zorgvuldig en met een onstuitbare ijver de historie én folklore van Mechelen proberen te vatten in ontelbare boekjes en artikels.  Van Balberghe was een belezen man - intelligent en gepassioneerd door geschiedenis, maar ook een autodidact die met ernst en geduld te werk ging.  Zonder deze - misschien wat oneerbiedeig uitgedrukt - 'boekhouder' van onze Mechelse geschiedenis en folklore, zou veel van dit alles voorgoed in de nevelen der tijd verdwenen zijn.  En dat is dé grootste verdienste van deze bescheiden minnaar van onze stad en zijn verleden.  Iets meer dan honderd jaar geleden werd hij in deze Dijlestad geboren - op 15 december 1913, in een Mechelen waar peis en vree nog heersten en de Groote Oorlog nog veraf leek, als kind in wat men een begoed en gerespecteerd burgergezin pleegt te noemen...

 

De Bloedberg

met categorie:  

In de volksmond wordt de St.-Pietersberg de Bloedberg genoemd. Ik hoorde verschillende verhalen over de herkomst van die volkse benaming, maar ze lijken mij wat ver gezocht. Wie weet meer over de oorsprong van de naam BLOEDberg?

een vergeten folklorist en Sinte-Mette

   

(foto's: Jan Smets  Frans Perckmans en een ingekleurde tekening van hem)

Hij had me gevraagd om eens langs te komen: Frans Vander Kuylen uit de Galgestraat.  De man, oud-leraar aan de Mechelse Tuinbouwschool, die op z'n tachtigste nog méér dan actief bezig is, en gepassioneerd is door geschiedenis en folklore,heeft leuke info voor mij over Sinte-Mette.  Dit liet ik me geen twee keer zeggen!  Bij Frans liggen oude tekeningen, en boekjes uitgespreid op tafel...

 (foto: Jan Smets: Frans Vander Kuylen)

En dan toont hij me een oud, beduimeld boekje, van ene Frans Perckmans...  Ik had van deze schrijver al wel wat gehoord.  Maar écht ken ik hem niet...

Sinte-Mette maakt zich klaar...

met categorie:  

     

(foto's: Jan Smets)

Gisterenavond vergaderde het Sinte-Mettegenootschap in de Kraanbrug, om de laatste voorbereidingen te treffen voor 11 november.  Want inderdaad: Hij komt er wéér aan!  En voordat je snel  verder klikt, al mompelend  van   'daar gaan we weer...: daar is Jan met zijn stokpaardje'...., probeer ik toch maar dit nieuws tussen dit 'zuchten'  door, in de aandacht te brengen...  Vergeef me,  waarde lezer, maar als lid van dit 'eerbiedwaardig Mechels Genootschap' is het mijn Heilige Plicht om de Gemantelde Maarten ieder jaar opnieuw af te stoffen...

Sinte-Mette lééft!

met categorie:  

Voorzitter Rudi de Mets van het Sinte-Mettegenootschap, was vanavond een moe maar tevreden man.  Sinte-Mette is nog lang niet dood in Mechelen.  Onverdroten inzet om de traditie in ere te houden, werpt zijn vruchten af.

Fotoverslag: kriskras mee met Sinte-Mette door de Maneblussersstee...

 

(foto's: Jan Smets - zangertjes in Walem en Hombeek...)

'Z'hemme Margritsje oepzàà gezet...'

met categorie:  

Laat me vooraf maar duidelijk stellen dat  de 'nieuwe' plaats van Margareta, op de Schoenmarkt, best OK is voor mij.  Daar gaat het écht niet over.  Maar de hetze die er in Mechelen ontstond nadat de landvoogdes diende te verdwijnen van de Grote Markt, omdat de Dame-met-Klasse te 'zwaar' zou zijn voor de parkeergarage onder de 'Mèt'...: nou, het tekent onze relatie met onze meest geliefde tante.  Mechelaars zijn voor weinig warm te krijgen - maar aan 'ons Margriet' wordt niet geraakt!  En dat is voor mij vooral de leuke ondertoon in het volgende volkse liedje dat geschreven werd door Bert Verelst, en nu volop aangeleerd wordt in het nieuwe cursusjaar 'Mechels dialect'...

(foto's: Jan Smets)

'Sinte-Mette oep de kruk, gèft nen appel of e stuk, gèft een peir of een smeir...'

     

Twee gemijterden met lange baard staan op hun schimmel of 'kruk' gezeten, te drummen aan de Mechelse stadspoort, om de 'stede' in te nemen...  De uit Spanje komende Heiligheid is numeriek in de meerderheid met een legertje Pieten aan zijn eerbiedwaardige zij...  De andere, in zijn 'halve mantel' zou dus de duimen moeten leggen in 'normale omstandigheden' - maar: alhoewel we als Mechelaars hélemaal niks hebben tegen de heer Nikolaas - hij dient effe zijn geduld op de proef te stellen: want mijnheer Maarten mag als eerste gezwind de Dijlestad 'veroveren'.  Aan aloude Mechelse tradities wordt niet getornd.  Laat dit duidelijk wezen, beste Maneblusser...

(foto's: Jan Smets)

Les Bretons...

met categorie:  





Beschrijving :

-LES BRETONS DE MUIZEN (Prés de MECHELEN-MALINES-BELGIQUE)
-GROUPE FOLKLORIQUE de MUIZEN
-CARTE POSTALE DES ANNEES 60


Wie weet hier meer over ?

'Sint-Maarten reed door weer en wind...'

met categorie:  

En of dit waar was!
11 november 2007: een klestnatte, gure herfstdag...
Sinte-Mette had het niet getroffen...
Het hele gebeuren kwam dan ook erg traag op gang.
Maar gelukkig, naar het middaguur toe, begonnen de zangertjes dan toch op pad te gaan...


(foto: Jan Smets - druipnat Sinte-Mettezangertje...)

Inhoud syndiceren