"Ze moeten zich thuis kunnen voelen in onze stad"

  (foto's: Jan Smets)

Eind jaren zeventig, begin jaren tachtig, doorliep ik er nog een aantal stages in mijn opleiding tot verpleegkundige.  Het toenmalige OLV-ziekenhuis aan de Zwartzustersvest was toen relatief nieuw.  Van OLV-ziekenhuis tot Dodoensziekenhuis en nog later Sint-Maartenziekenhuis: in al die jaren veranderde er veel.  Nu staat het gebouw leeg.  Het ziekenhuis is zoals je weet verhuisd naar een nieuwe locatie.  Op één grote campus verenigt het grote Sint-Maartenziekenhuis nu de afdelingen van de Leopoldstraat, de Zwartzustersvest en Sint-Norbertus Duffel.  Het leegstaande ziekenhuis wordt binnen afzienbare tijd omgeturnd tot woon-en zorgcentrum.  Het Hof van Egmont zal hier een nieuwe adem krijgen.  Maar in de tussentijd nam onze stad het initiatief om hier tijdelijk noodopvang te voorzien voor asielzoekers.  Morgen, donderdag, worden de eerste 18 mensen verwelkomd.  Dit getal wordt gaandeweg opgetrokken tot 180 personen.  "Op die manier zijn wij trouw aan de waarden en de geschiedenis van Mechelen, een stad van rechtvaardigheid en menselijkheid", dixit burgemeester Bart Somers.

 

 

Het is reeds de tweede keer in drie jaar tijd dat onze stad semen met Rode Kruis-Vlaanderen hiertoe overgaat.  Eerder werden aan de Nekker reeds tijdelijke containerwoningen geplaatst om verzoekers om internationale bescherming, onderdak te verlenen.

 

Burgemeester Bart Somers:

 

 

Mechelen heeft zich zélf kandidaat gesteld.  Net als toen.  We hebben dit zonder noemenswaardige problemen kunnen realiseren met de hulp van politie, stadsdiensten, Welcome in Mechelen enzovoort.  We proberen zo ter hulp te komen in deze opvangrisis.  Het is trouwens een grondwaarde van onze samenleving om bedreigde mensen opvang te verlenen.  250 mensen hebben we toen opgevangen.  Mechelaars leerden zo ook de mens te zien achter 'de' vluchteling.  Een aantal van deze mensen werden erkend als vluchteling.  Anderen zijn teruggekeerd.  Ook nu rees er een capaciteitsprobleem waardoor dringend een inhaalbeweging nodig was.  Mensen hebben recht op opvolging en registratie.  We zien een tijdelijke stijging die nadien wel terug onder controle zal geraken.  Mechelen is de enige stad die haar verantwoordelijkheid hierin opneemt.  We willen dit opvanginitiatief harmonieus inbedden in onze stad.  Het is een tijdelijk initiatief voor mensen die wachten op antwoord op hun verzoek tot internationale bescherming.  Zij moeten deze periode op een menswaardige manier kunnen doorbrengen.

 

 

Hiervoor worden de zogenaamde 4 B's aangeboden: bed, bad, brood en begeleiding.  De asielzoekers krijgen hier basiscomfort, veiligheid, medische bijstand, een luisterend oor en basisinfo over de wettelijke procedures.

 

Er zijn goeie afspraken gemaakt, maar we verwachten in feite geen problemen. Dit noodopvangcentrum wordt uitgebreid omkaderd door de gemeenschapswachten en de wijkpolitie.  Vanavond kunnen buren en andere Mechelaars al eens een kijkje komen nemen op deze locatie.  Ook in de toekomst moet dit mogelijk zijn.  Verwacht niet dat je hier een luxeresort aantreft.  Integendeel.  Daar zijn soms misvattingen over.  Tussen haakjes: deze noodopvang in Mechelen kost de stadskas niets...

 

Gabriella De Francesco, onze schepen van Sociale Zaken en Welzijn, was drie jaar geleden projectcoördinator in het asielcentrum aan de Nekker.  Als beleidsvoerder staat ze nu aan een andere kant, maar ze neemt de expertise van toen mee...

 

 

Ja, ik sta nu in een andere positie.  Maar het blijft heel spannend.  Een heel netwerk is opgetrommeld, en iedereen is sterk geëngageerd om er aan te beginnen.   Met een open houding. We willen hier de expertise en warmte van Mechelen laten zien.  Een nieuwe projectcoördinator is aangesteld.  Deze zal het aanspreekpunt zijn voor stadgenoten, vrijwilligers en externe partners die willen bijdragen aan de werking van het opvangcentrum.  Deze coördinator (Barbara Van de Perre) zal de bewoners ook wegwijs maken in onze stad en creatief zoeken naar oplossingen om het verblijf zo aangenaam en constructief mogelijk te maken.  Voordeel is dat we in dit voormalige ziekenhuis dichter bij 'de stad'  zitten dan voordien.  Dat bevordert de integratie.  Het is ook geen gesloten centrum natuurlijk.

 

Hilde Van Gastel, verantwoordelijke voor asiel bij het Rode Kruis, bedankt de stad voor de uitgestoken hand.  Zo evident is dit immers niet.

 

 

 

Ondanks al de ervaring die we reeds opdeden blijft het ook voor ons spannend. Maar we staan al ver.  Dit gebouw is schitterend qua accomodatie.  We dienden wel wat technische problemen te verwerken, maar het komt in orde.  Hier en daar moeten we nog wat sleutelen om alles klaar te krijgen, maar dan kunnen we morgen de eerste gasten opvangen.  Ongeveer 25 mensen zullen hier werken.  Hiervan zijn een zevental al erg ervaren doordat ze al in andere asielcentra werkten.  De afgelopen weken stoomde we de hele equipe klaar.

 

 

De groep die hier tijdelijke huisvesting zal krijgen is erg heterogeen.  Heel divers van nationaliteiten en overtuigingen.  De helft van de asielzoekers zijn families, de andere helft bestaat uit alleenstaanden, vaak mannen. 

De mensen worden doorverwezen door Fedasil. 

Schepen de Francesco:

 

Dankzij het ruime vrijetijdsaanbod en het vrijwilligersengagement van velen zullen de bewoners meteen betrokken voelen bij het stadsgebeuren.  Dit opvangcentrum is een huis in onze stad en de mensen die daarin wonen moeten zich ook thuis voelen in onze stad.

 

 

Burgemeester Somers vult haar aan met te stellen dat kinderen hier een warm nest zullen krijgen, de kans geboden wordt om school te lopen en onze taal te leren, maar ook te kunnen spelen...  Al deze mensen kunnen hier tot rust komen, kunnen herstellen van ontredderende weken of maanden in afwachting van een uitspraak over hun statuut.

Integratie is belangrijk.  Zo zien we dat voormalige bewoners van het vorige opvangcentrum aan de Nekker zich nu ook inzetten in het vrijwilligersinitiatief 'Welcome in Mechelen' dat nu ook actief zal zijn in dit nieuwe centrum. "Veel volwassenen willen zich nuttig maken in onze samenleving.  Die kans geven we hen ook...", legt de burgemeester uit. 

Drie verdiepingen van het ziekenhuis worden gebruikt om deze opvang te kunnen voorzien.