Mechelen vandaag Mekka van koormuziek

 

(foto's: Jan Smets)

Mechelen was vandaag niet alleen het epicentrum van de 1000km fietsen  voor Kom op tegen kanker', dat een orgelpunt kreeg op onze Grote Markt  (Mijn welgemeende proficiat voor die ontelbare deelnemers die zich hiervoor engageerden!), maar deze namiddag werd ook met een wel heel bijzonder koorconcert een punt gezet achter het Festival van Vlaanderen-Mechelen.  De kathedraal zat afgeladen vol voor dit unieke concert - Wat zeg ik: een wereldcreatie!  Om steeds op het scherp van de snee te werken stelt men zich ieder jaar tot doel een creatie te brengen van een hedendaags Belgische componist.  Wim Henderickx, van het bouwjaar 1962, is al lang geen onbekende meer.  De man verdiende zijn sporen op de meest gerenommeerde podia.  Toch is koormuziek voor hem een uitdaging.  Voor VISIONI ED ESTASI liet hij een reuzenkoor van drie professionele koren en zeven amateurkoren los op de kathedraal..  Met als resultaat een wonderlijk, eigentijds, enigszins vreemd maar vooral adembenemend bravourestuk dat wist te boeien van het begin tot het einde...

 

Wim Henderickx:

 

 

Tot voor kort was de koorwereld een beetje vreemd terrein voor mij, omdat ik uit de orkestwereld kom en dus vanuit het instrumentale denken.  Na een tijdje heb ik zelf de stap gezet naar opera en muziektheater en verzeilde ik uiteindelijk ook in de koorwereld.  Natuurlijk kende ik wel de koormuziek van componisten als Ligeti en Xenakis, maar niet zoals ik het orkestrepertoire ken.  Eigenlijk zal ik dat gebrek aan ervaring meer als een luxe: ik ben volledig vrij omdat de traditie me nergens toe verplicht...

 

 

 

Het werd een optreden om 'U' tegen te zeggen.  Mechelen hoorde vandaag Stemmen!  ...en wat voor stemmen...  Dit unieke concert zal lang heugen.

Het concert werd opgedragen aan voormalig schepen van Cultuur Frank Nobels die zowat twintig jaar de grote bezieler was van dit Festival van Vlaanderen-Mechelen.

 

De tekst van het werk bestaat louter uit losse betekenisloze lettergrepen omdat Wim Henderickx niet steeds houdt van tekst in composities.  Dit geeft volgens hem een dwingende richting aan de muziek.  De tekst is wél een drager van een ander soort inhoud.

De klinkers en medeklinkers plukte hij naar eigen zeggen uit het Lux Aeterna van de dodenmis.  En die boodschap is eigenlijk de essentie van het hele stuk, omdat het vooral gaat over de kracht van het licht, dat een universele thematiek is in alle culturen en religies.

 

Ik maak hier abstractie van de tekst, om ze daarna terug te integreren op een muzikale en dus meer contextoze manier.  Het verhaal is zuiver muzikaal maar draagt zo toch een soort van inhoud...

 

                              

Van lijden tot hoop...

creatief, uitdagend en vernieuwend...  Het was het allemaal.

Voor die puike prestatie stonden in:

 

- Capella Amsterdam (Daniël Reuss)

- Helsinki Chamberchoir (Nils Schwekendiek)

- Musica Treize (Roland Hayradbedian)

- Large Choir (Diederik Glorieux)

- Cantus Amici (Urbain Van Asch)

- Koraal (Sien De Smet)

- Jongerenkoor Conservatorium Mechelen (Kristel Verpoten)

- Les Amis de P. (Bart callebaut)

- Salvocalee (Wim Salvo)

- Viermaliks (Hans Scholliers)

- Vokalis (Kristel Verpoten)

- Wim Hendrickx & Joorit Tamminga

 

 

 

Muziek van wereldklasse, én met een overduidelijk Mechels accent.  En daar mogen we beslist trots op zijn. 

een staande ovatie overwaard!

 

                                       

(PS: tekst gedeeltelijk gebaseerd op interview van Wim Henderickx door Arne Herman )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Het was echt wel een bijzondere ervaring.

Hier vind je een interview met de componist.

Hoe was het als dirigent om met het stuk om te gaan, vind je hier.

Precies ni gemakkelijk, want Patricia kijkt heel serieus.

;-)

Zeker niet simpel want "De tekst van het werk bestaat louter uit losse betekenisloze lettergrepen". Zing maar eens 5 x achtereen het volgende;

"Gi - my - cko - gi- my - cko - gi -my - cko - gi - my- cko - gi - my - cko - gi - my - cko"

;-)

En da dan nog in 't latijn Jokke.

Met dat Latijn is er altijd miserie, G.L. , welke uitspraak volg je, die van het college of die van de nattenee?

Amai, een hele uitdaging was dat, maar erg fijn om te doen. Zoveel Mechelse koren samen verenigd in één groot project. Dat mag wat mij betreft vaker gebeuren!

Jokke, ik poas da Gimyco in ne nagel getrapt hei.

Inderdaad een merkwaardige ervaring.  Deze voor ons koorzangers ongwone muziek  instuderen was al een belevenis op zich.  Plots moesten we alles wat we leerden over zingen, samenklank, klankvorming enz. gewoon overboord zetten en met een lege geest terug van nul beginnen.

Bovendien was het instuderen met je eigen koor slechts een miniem deel van het gehele werk: de andere Mechelse koren ontbraken, de drie professionele koren ontbraken, de elektronica was er niet (hoe moest je de toon 'pakken'?) en de dirigent(en) ontbrak(en).

Maar stilaan raakten we vertrouwd met het gans ongewone en voor vele, nieuwe, klankbeeld.  We mochten 'rauwe' klanken uitstoten, we moesten één noot drie minuten lang aanhouden (het voordeel was dat je daarvoor geen partituur nodig hebt!), we moesten zuchten, en in- en uitademen 'met geluid'. Sommige over-ijverigen begonnen zowaar te hyperventileren!  

Een belangrijk element in het koorzingen is de tekst : daaraan heeft men een houvast voor interpretatie, karakter e.d.m.  Maar ook dat werd ons ontnomen. De tekst was volkomen betekenisloos en eens te meer alleen maar bedoeld als klankvorming. Het werd dan ook bijzonder moeilijk om een binding te maken tussen de titel van bvb. het visioen: liefde, en de klanken die daarop moesten worden geproduceerd.

Dit alles gaf aanvankelijk aanleiding tot gibberen en zelfs hilariteit.  En met dat beeld  gingen we dan naar de eerste gemeenschappelijke repetitie met de amateurkoren (in de patituur spreekt men heel genadig over large choir  wat iets minder denigrerend klinkt;) 
En plots begon de compositie wat gestalte te krijgen en reageerden de koorzangers heel positief op die ervaring.  Wat zou dat worden als we allen samen konden repeteren?

En ja, enkele uren voor de uitvoering konden we dan eindelijk het werk in zijn geheel beluisteren en ervaren.  En dat viel reuze mee.  Hoe ongewoon ook de klanken, hoe ingewikkeld ook de ritmen en hoe dissonant ook de samenklank, toch ging er een beklijvende sfeer uit van deze muziek.  En de samenwerking met de professionele koren was eerder een stimulans om ons beste beentje voor te zetten, eerder dan een concurrentieslag. 

Na afloop hadden we allen het sterke gevoel iets gepresteerd te hebben, iets verworven te hebben en iets ervaren te hebben.  Voor doorwinterde koorzangers is dit zeer ongewoon want zij denken maar al te gemakkelijk dat ze alles al wel meegemaakt hebben.

Het is ook een zalig gevoel om met zoveel zangers - ruim 120 - een gezamenlijke prestatie neer te zetten.  Iedereen was het er over eens dat dit initiatief van het FvV-Mechelen voor herhaling vatbaar is.  Inderdaad het rechtstreeks betrekken van de amateur-koorzangers bij een professionele uitvoering is een geweldig idee waar iedereen veel genoegen en volfoening aan beleefde.

Bedankt dus om ons de gelegenheid te geven.

Alles staat toch op Youtube of SoundCloud, hoop ik.

:-)

SoundCloud / Stad Mechelen

Bedankt Urbain voor deze getuigenis...   Boeiend moet het zeker geweest zijn!