Luc Van Balberghe: van journalist tot toneelauteur (2)

(foto: Jan Smets)

De tijd tikte weg, maar we merkten het niet.  We zaten in 't Oud Conservatorium, aan onze derde koffie.  Luc is een spraakwaterval, en ik luisterde geboeid naar zijn levensverhaal. Hij wou me eigenlijk vertellen over zijn werk als toneelauteur, maar het gesprek ging véél verder...  Het verhaal begon waar zijn wieg stond, in de Bakelaarstraat op Nekkerspoel...  Van een eerste stukje in de 'Gazet-van-Piet-Langenus' tot de man en de schrijver die hij nu is, is een lange weg... Op 58-jarige leeftijd wordt Luc Van Balberghe, de duivel-doet-al die zoveel journalistieke watertjes heeft doorzwommen, ziek.  Maar hij geeft een nieuwe wending aan zijn leven...

 

..

Ziek worden.  Het is niet evident.  'Hoe ga ik er mee om?   Hoe ga ik mijn weg opnieuw vinden.'...

 

Een oud verhaal komt boven

 

Een oud verhaal kwam terug boven.  Oude liefde roest immers niet.  De schrijfdrang was er.  Ze was zelfs groot: Luc wou en zou schrijven!  Vroeger had Luc al wel eens iets voor theater geschreven - vaak eenakters ook.  Maar door het vele werk was het er nadien nooit meer van gekomen.  Luc ontdekte in zijn archief nog een oude doos met stukken van zo'n veertig jaar voordien.  Hij schaamde er zich niet voor - al merkte hij dat thematiek en taal wat verouderd waren.  Bewerken wou hij die stukken niet.  Maar hij wou er nieuwe schrijven!  De 'goesting' was er helemaal.

 

 

Tryskyl...: het debuutstuk

 

Luc begon terug te schrijven.  Tussendoor.  Hij liet z'n stukken rusten, herlas ze..., schreef verder...  En plots was er dan zijn eerste theaterstuk.  Nu volgde de tweede stap.  Hij schreef een dertigtal theaterregisseurs aan in Vlaanderen en Nederland, en stelde zijn theatertekst 'Tryskyl' voor.  Het is een avondvullend stuk - een tragikomedie.  Het thema is verrassend.  Het gaat over sadomasochisme.  Luc vertelde me dat het de eerste theaterproductie in de wereld was die zo diep op deze thematiek inging.  Maar hij behandelde het niet zoals Paul Jambers het zou doen: geen sensatie, of suggestieve beelden: maar wel inzoemend op de gevoelens die hierbij komen kijken.  Vijf antwoorden kreeg Luc terug.  Vijf regisseurs wilden de tekst lezen, en veertien dagen later deelde regisseur Robert De Clerck uit Schoten van gezelschap 'Silouwet' mee dat het stuk op de affiche stond.  Dario Fo had er zelfs voor moeten wijken!  Luc verslikte zich haast bij het nieuws: zooo snel!

 

De bal gaat aan het rollen...

 

'Tryskyl' kwam op de planken in Schoten.  En toen ging de bal aan het rollen.  Op vier jaar tijd schreef Luc twintig stukken.  Want hij wou de vraag voor zijn: hij wou diverse stukken in zijn 'winkel'.  Hij schreef tegen de dood op.  Het was vaak vermoeiend, maar hij beleefde er veel voldoening aan.  Ondertussen werd 'Tryskil' steeds vaker opgevoerd.  Luc Van Balberghe schreef toneelstukken in verschillende genres: blijspelen, tragedies, thrillers, tragikomedies, stukken voor jeugdtheater...  Hij wou en wil zich niet vastpinnen op één genre.  Nooit mag men een kopie maken van een succesnummer.  (Hij leerde deze les na een toevallige ontmoeting met Will Tura...).  Luc vertelde me dat hij veel inspiratie haalt uit de vele ontmoetingen die hij had als journalist.  Hij ontmoette immers zoveel boeiende mensen...

 

Het succes groeit

 

Nu heeft Luc een serieus aanbod in 'zijn winkel'.  Hij moet er om lachen.  Het grootste deel van zijn stukken is al gespeeld geweest, van Poperinge tot Maaseik of Rotterdam.  Zij debuutstuk werd zelfs al een twintig keer op de planken gebracht.  In Mechelen werden zijn toneelstukken nog niet opgevoerd (tenzij je oude stukken zou meerekenen die hij veertig jaar geleden zag spelen door 'Jong maar moedig'...  In de marge vertelde hij me nog dat daarin ook Jan Torfs - die bekend is van Mechelenblogt, meespeelde...).  Luc vraagt zich af of dit komt omdat men vaak geen Sant in eigen Land is...

Luc probeert om naar elk gezelschap te gaan die een stuk van hem brengt.  Ook al is dit vaak fysiek belastend voor hem.  Zijn stukken worden immers gespeeld in alle uithoeken van het land.  Maar hij doet het ook uit respect voor zo'n gezelschap.

 

'de beste voorstelling is deze die ik niet herken'

 

'De beste voorstelling is deze die ik niet herken', vertelde hij dan.  'Ik lever het verhaal, de plot... En de regisseur doet de rest.  Hij moet ensceneren.  Hij mag schrappen, maar dan moet hij wel even lang nadenken over elk woord dat hij schrapt, als de tijd die ik nam om dit woord te schrijven...'.  Luc heeft nochtans nooit het gevoel dat men zijn 'kind' pijn doet.  'Men laat eerder zijn schoonheid beter tot zijn recht komen door het bij te schminken'...

Luc werkte heel zijn loopbaan met plezier.  Arbeidsvreugde was belangrijker dan geld verdienen.  Nooit heeft hij - naar eigen zeggen - tegen zijn zin gewerkt.  De dingen die hij minder leuk vond, wou hij een eigen zin geven.  Hij heeft vele kansen gekregen en is dankbaar om het feit dat hij zoveel 'rijke' mensen heeft ontmoet en zoveel druppeltjes van wijsheid van hen heeft meegekregen...

'Mijn stukken zijn geschreven door de honderden mensen die ik ontmoet heb'.  Het is een mooie oneliner.

Hij vond in hen  zijn inspiratie om te schrijven. 

 

'Voor boodschappen ga ik naar de Delhaize...'

 

Toch wil hij in zijn toneelstukken géén 'boodschap' meegeven.  'Ik wil de toeschouwer laten lachen, spanning en ontspanning bieden...  Voor boodschappen ga ik naar de Delhaize - In het theater kom ik voor emoties!'

 

  

  

 

http://toneelstukken.skynetblogs.be/

 

een roman op stapel...

 

Het is aangenaam om te luisteren naar Luc.  Ik hing aan zijn lippen.  Voordat we afscheid namen, lichtte Luc nog een tip van de sluier op van een roman die hij schreef, en die nu bij een uitgever ligt.  Het is wachten op antwoord.  De roman 'de man in de kathedraal' speelt zich af in Mechene.  Het idee voor het verhaal ontstond door zijn interresse voor de oude schilderijen in de kooromgang van de kathedraal, die de legende van Sint-Rombout voorstellen.  Hij deed er heel wat opzoekwerk over.  'Klopte deze geschiedenis wel?  Waar zijn de oude documenten over het leven van deze heilige gebleven?  Waarom zijn ze vernietigd geworden in de 17de eeuw, in de abdijen waar ze bewaard bleven?  Had de bijkleuring en hervertelling nadien politieke redenen?'  Het intrigeerde Luc héél erg, maar in toneelvorm kon hij zijn verhaal niet kwijt.  Zijn zoon zette hem op weg: 'vader, je moet er een roman over schrijven!'  Vriendin Kaat Schaubroeck van Libelle trok hem helemaal over de streep.  Na wat twijfelen begon hij er toch aan.  Het boek werd een mengvorm van geschiedenis, thriller, met een portie erotiek, spanning...  Het is fictie, maar verder niet in éé hokje te stoppen.  Hoofdpersonage is een jonge Mechelse vrouw die doctoreert in geschiedenis, en door 'piraatgidsen' in de kathedraal in contact komt met een Engelse toerist die een beroemde professor is in Oxford.  Het is het begin van een onwaarschijnlijk verhaal: een zoektocht naar Margareta van York - de vergeten prinses, naar de zwarte gaten in de frankische periode van onze geschiedenis...  Klopt het verhaal van de verwekking van Libertus en de moord op Rombout wel?  Leugens worden ontmaskerd.  Het wordt een zoektocht in de archieven van Dublin, het Vaticaan...  De jonge vrouw is gefascineerd door het grote beeld van de patroonheilige in het hoogkoor - gemaakt door Lucas Faydherve...  Tegenwerking, raadsels,...  Allemaal ingrediënten voor een razend boeiend boek.

'Alles wat controleerbaar is, klopt...  Maar het is wel fictie...' 

'Misschien doet het wel denken aan Dan Brown.  Maar ik kan zeggen: het is anders: het is een Van Balberghe...'

Nu ligt het manuscript bij de uitgever.  Het blijft afwachten tot het fiat gegeven wordt.  Maar mij heeft Luc ondertussen wél nieuwsgierig gemaakt.

 

ondertussen werd het later...

 

Het is ondertussen laat geworden.  We nemen afscheid van mekaar.  Luc van Balberghe heeft zich al schrijvend een weg gezocht.  Van zijn eerste opstelletjes in de Beerputtenschool tot het eerste artikeltje voor Gazet van Mechelen...  Van zijn schrijfsels voor de 'Stem van Sint-Antonius' over 'de Koerier' tot  op de bureaustoel van zijn eigen persbureau: hij kreeg en greep de kansen.  De laatste jaren is hij een andere weg ingeslagen: die van toneelauteur.  Maar er is één constante - één rode draad: dat is de ongelooflijke schrijfdrang van deze Mechelaar.

De zoon van Jozef Van Balberghe heeft zijn weg gemaakt - tot zijn eigen voldoening, en mét succes.

Het begon allemaal klein met een aantal toevalligheden.  Maar de kiem werd wel gelegd in de bibliotheek van zijn vader...  Wat men als kind absorbeert, krijgt later wel vorm...

 

 

Een dikke proficiat aan Luc  alsook aan Jan.

Het is een boeiende boterham: zijn levensverhaal.

En nu nog afspreken om deze 'enige' Mechelaar in de smoelengalerij te krijgen.

Ik neem wel contact.

 

Met Mechelse groet

Luc

Heb uw wer'k "ALS 'T MAAR NE JONGEN IS " opDVD GEZIEN EN ALS REGISSEUR VIEL

ME DIT ZEER GOED MEE .

ZOEK EEN INLEESBROCHURE VAN DIT STUK ?

IS DIT MOGELIJK ?

Groeten,

 René  Meers,

Elisabethwal 14b3

3700 TONGEREN.

GSM 0476/384122.

 

Bedankt voor het compliment. De brochure is onderweg ;-)