Dubbele adelaar

met categorie:  

Goede dag!

Graag had ik vernomen waarom op het provinciewapen van Antwerpen de stad Antwerpen een dubbelkoppige adelaar in het blazoen voert, de stad Mechelen een enkelkoppige adelaar.

Toch merkwaardige dat de ene adelaar één kop, de andere - een stad op nauwelijks 25 km. van de andere – 2 koppen voert.

Wat en welke heeft te maken met Romeinen, Habsburgers, of Franse keizers?

En waar is het verschil onstaan?

Is dat ergens te lezen en zo ja op welke sites?

U zou me een hele dienst bewijzen mocht U dit “probleem” (als het er één is) voor mij kunt ontraadselen.

Genegen groeten,

Ignaas Vandemeulebroucke.

Zie hier:

Het was in 1490 dat de stad, als beloning voor al de bewezen diensten aan de Bourgondische hertogen en als erkenning van haar onverbreekbare trouw aan hun politiek, ook aan deze van Maria en haar echtgenoot Maximiliaan van Oostenrijk, van diens vader, Keizer Frederik III, bij open brieven gedagtekend op 10 januari, te Linz, een diploma ontving waarbij de heerlijkheid Mechelen tot graafschap werd verheven met het recht de zwarte adelaar van de Roomse koningen te voeren, meteen ook de grafelijke kroon en de leuze : “In Trouwen Vast”, wat later door de humanisten en de renaissancemensen werd gelatiniseerd in “In Fide Constans”. Dat de stad in haar wapen in plaats van de keizerlijke Habsburgse tweekoppige adelaar (biceps) te voeren, daarin slechts een eenkoppige vertoont spruit voort uit het feit dat Maximiliaan wel Rooms koning was maar nooit tot keizer van het Heilige Rijk te Rome werd gekroond.

Uit “MECHELEN de oude hoofdstad van de Nederlanden” door F.O. v. HAMMEE

Dichterlijke vrijheden kan je natuurlijk nooit uitsluiten: ;-)

( miniatuur op perkament 1600 )

Deze vraag kwam idd. al eerder aan bod, en mijn bijdrage leverde ik al op die topic (zie de link die Peter plaatste). ... maar het blijft interessant he ;-))
Ook wat die dichterlijke vrijheden betreft...

Behalve de bron die Peter al aanhaalde kan ik hieromtrent ook het werk "Van Evers en Heiligen" (1998, Provincie Antwerpen, uitgegeven in opdracht van de bestendige deputatie van de Provincieraad van Antwerpen) aanbevelen...

Aldus is juist:

 

(foto's: Jan Smets)

@markec: ik heb je vorige commentaar over die ' fout ' met de tweekoppige adelaar in het wapenschild van de provincie, teruggelezen en ik ben nog niet echt overtuigd. Ik heb te weinig kennis over Antwerpen maar ik vond volgende commentaar over het feit dat Antwerpen een markgraafschap was.

http://wardkennes.cdenv.be/04mening/vlag_antwerpen.html

Als ik alle oude Antwerpse wapenschilden bezie vanaf 1550 dan zie ik overal dat tweekoppig beest, zouden die dan allemaal verkeerd geweest zijn?

 @ Peter, Luc, Markec en Jans

Op het viaduct over de Dijle (vroegere Winketbrug) staat langs beide zijden in de brugleuning een wapenschild. Het blazoen van de stad Mechelen heeft in dit schild een TWEEkoppige adelaar. Dit zal, tenzij iemand een andere uitleg kent, dan wel een vergissing zijn van de jaren zeventig. Of hebben ze toen de bestelling van die blazoenen in Antwerpen geplaatst. Daar hebben ze waarschijnlijk van onze éénkoppige valleienzwever nog nooit gehoord.

@ Jef en anderen. De foute "Mechelse" adelaar op sommige wapenschilden is inderdaad fout. Maar men moet al wat geschiedenis gegeten hebben om het verschil tussen de éénkoppige en bicefale (tweekoppige) adelaar te kennen. Ik meen me echter te herinneren dat ook in verleden eeuwen men in Mechelen al eens de bal missloeg en de dubbele adelaar gebruikte. Ik heb in Wenen een wapenrok van de heraut van Mechelen gezien uit de tijd van de Bourgondische hertogen en die had tot mijn verbazing twee koppen. Alsik de foto terug vind laat ik hem op de blog zetten, want zoals geweten lukt me dat niet. De dubbele Antwerpse arend is inderdaad een verwijzing naar het markgraafschap Antwerpen en ik dacht dat hij door ene Duitse Keizer Otto II geschonken werd en een keizer = bicefale arend. Capice??

Op de oude vlaggen en wapenschilden van de provincie stond ook dikwijls een dubbelkoppige adelaar in het Mechelse wapenschild, wat dus verkeerd is.

Hierbij wat info over het markgraafschap Antwerpen volgens wikipedia:

Het markgraafschap Antwerpen of de mark Antwerpen was sinds de elfde eeuw het gebied rond de steden Antwerpen en Breda. Algemeen wordt aangenomen dat de mark zijn ontstaan vond in de markenpolitiek van de Ottonen. Samen met de marken Valenciennes en Ename, vormde het een militair buffergebied aan de westelijke grens van het Duitse rijk. Aan de overkant van de Schelde lag immers het Franse koninkrijk (West-Frankenland). Aanvankelijk beperkte de mark zich tot de gebieden langsheen de Schelde (mogelijk te vereenzelvigen met het Land van Rijen, de Pagus Renensis). Nadat Ansfried, de laatste graaf van de gouw Toxandrië, in 994 bisschop van Utrecht werd, zou ook Taxandrië aan het markgraafschap zijn toegevoegd.

Geschiedenis

De mark Antwerpen behoorde reeds tijdens de 11e eeuw tot de ambtslenen van de hertogen van Neder-Lotharingen. Godfried van Bouillon verkreeg het Markgraafschap in 1076 uit de handen van keizer Hendrik IV. Na de dood van Godfried van Bouillon wordt in 1101 Hendrik I van Limburg tot markgraaf benoemd. De hervormingen van Godfried van Bouillon (afstand van de tienden aan de Antwerpse kerken) worden tenietgedaan. In 1106 werd het hertogdom (en bijgevolg ook het markgraafschap Antwerpen) toevertrouwd aan Godfried I van Leuven (zie Lijst van graven van Leuven en hertogen van Brabant. De graven van Leuven slaagden er bovendien in om zich door de heer van Breda als leenheer te laten erkennen. Ook de graaf van Holland, Dirk VII, maakte aanspraken op Breda maar in 1200 werd de stad definitief bij het hertogdom Brabant gevoegd. De titel markgraaf of markies van Antwerpen was voor de hertogen van Brabant een ambtstitel ondergeschikt aan het hertogdom Neder-Lotharingen. Niettemin hebben zij zich hierop beroepen om in het oorkondelijk protocol ook de titel van markgraaf van het Heilig Roomse Rijk (marchio Sacri Imperii) te voeren.

In 1549 vaardigde keizer Karel V de Pragmatieke Sanctie uit, waarin het markgraafschap Antwerpen apart werd vermeld als een territorium binnen de Zeventien Provinciën. Deze eigenheid zet zich echter niet door: enige tijd later werd Antwerpen opnieuw deel van het Brabant beschouwd.