Graven naar graven ...

met categorie:  

(bron GVA, Radio Reflex)

(Foto Relak Sremos: Schaduw kruis van gedenkteken Boerenkrijg, naast de Sint-Romboutskathedraal, Mechelen)

Proefopgravingen op het Mechelse Sint-Romboutskerkhof afgelopen week hebben aangetoond dat onder het plein hoogstwaarschijnlijk een archeologische schat verborgen ligt. De vondst van zestien skeletten in de bovenste grondlagen doen vermoeden dat er dieper nog sporen van het Mechelen van duizend jaar geleden rusten. De proefopgravingen staan natuurlijk in verband met de heraanleg van het Sint-Romboutskerkhof. Op deze plaats wordt er een bijkomende ondergrondse parking voorzien.
 

Nu mag het niet zo heel erg verbazen dat men op een (oud) kerkhof skeletten vindt. Waarschijnlijk werden er hier al vanaf de 10e eeuw en waarschijnlijk zelfs nog vroeger mensen begraven. Het is pas met de verhuis van de kerkhoven uit de binnenstad naar de rand onder het Oostenrijks regime dat me het kerhof opdoekte als begraafplaats.

Meer dan 200 jaar geleden had de zogenaamde Boerenkrijg plaats, een opstand van Zuid-Nederlandse boeren en burgers tegen het Franse bewind dat toen over onze streken heerstte. De rechtstreekse aanleiding was de verplichting voor alle jonge mannen een maar liefst 4 jaar durende legerdienst te vervullen voor het grote Franse leger, wat als zeer onrechtvaardig werd aangevoeld. Op 22 oktober 1798 willen aanvoerders van de opstandelingen Mechelen bezetten, doch de Fransen reageren tiranniek en nog dezelfde dag worden er 41 gevangen genomen mannen gefusilleerd aan de voet van de Sint-Romboutstoren. In historische teksten staat inderdaad vermeld aan de voet van de Sint-Romboutstoren, zonder verdere specificatie, doch ook dat er een grote kuil aldaar werd gegraven alwaar de 41 slachtoffers in werden begraven.

Marc Hendrickx wil bij de latere heraanleg van de Wollemarkt een mooi grafmonument boven op de exacte plaats van de executie.

Wat denken de bloggers hiervan ... krijgt het Sint-Romboutskerkhof er binnenkort een trekpleister bij ?

Dat Kruis dient als monument, wat wil men nog meer.

Een monument naast een monument naast een monumentale toren....!

Goethe zei het al: in de beperking toont zich de meester!

Dit feit mag zeker herdacht worden - maar het mooie kruis dat er nu staat herinnert er al aan... Voor mij hoeft een ander monument dus niet...

(foto's: Jan Smets)

Een begeleidende tekst met deze geschiedenis, op een gedenkplaat vlakbij, kan wél...  Want velen weten niet waarom dat kruis er staat...

Toch enkele bedenkingen:

- die 41 sukkelaars waren verplicht om eerst hun eigen graf te delven voor ze neergeschoten werden door de fransen en prompt noemen zij deze plaats ' Place de le Revolution'. Slechts enkele jaren voordien had de Oostenrijkse keizer-koster zo zijn best gedaan om het St. Romboutskerkhof te verplaatsen naar het huidige kerkhof en het te transformeren tot een openbare wandelplaats.Mijn gok is dat ze daar geen boerenjongens-skeletten terugvinden onder of rond het kruis ( waarvan het origineel op de Grootbrug stond ).

- Ik ben benieuwd wat onze stadsarcheologen uit de grond gaan pulken ( om daarna hopelijk een werk over de 'Dekenij' te kunnen maken )

- Ik wil graag weten welke bomen men kan behouden na aanleg van deze nieuwe parking. Het zou toch eens moeten kunnen lukken dat we een boom kunnen grootkrijgen die op dezelfde plaats staat en minstens 100 jaar oud kan worden.

Ik ben ook van oordeel dat het kruis , waarvan het origineel ( want dit is een kopie) trouwens ooit op de Hoogbrug stond, dient als munument. De namen van de gefusilleerden staan op een plaat op de sokkel. Maar bij de heraanleg kan dit misschien iets aangepast worden met een extra tekst aan bijvoorbeeld de afsluiting.

 

een kruis? waren dat wel katholieken?

 

De brigands streefden een gemeenschappelijk doel na: de zuidelijke en noordelijke Nederlanden bevrijden van het Franse juk, om ze daarna onder het bewind van de prins van Oranje in één verbond samen te brengen.  De Brigands werden door de grote mogendheden met hun beloften in de steek gelaten.  De hogere, katholieke geestelijkheid in het Zuiden vond het geraadzaam niet met geweld, maar in overleg met de Franse bezetter haar belangen veilig te stellen zonder rekening te houden met de volkse belangen.  Bovendien wilde de katholieke geestelijken  geen hereniging met het protestantse Noorden.

 

Als het plein toch heraangelegd wordt, waarom dit gedenkmonument dan niet gelijk een iets meer zichtbare plaats geven. Misschien kan erover nagedacht worden op die plek een bijkomende gedenkplaat te plaatsen met alle namen van alle door eender welke bezetter overhoop geschoten Mechelaars, Uiteraard blijven alle kleine plaatselijke gedentekens staan, dat spreekt vanzelf, maar daarbovenop 1 "centraal" monument met nog eens alle namen op zou misschien niet misstaan.

uiteindelijk: wat is de kost daarvan in de totale heraanleg van dat plein, dat zal het verschil niet maken.

@ Eddy Luyten

Vandaag ben ik het volmondig met je eens Eddy.  In plaats van een versnippering van herdenkingsmonumenten op en rond het Sint-Romboutskerkhof en andere plaatsen in de stad te moeten onderhouden, zou men misschien beter één gezamenlijk monument oprichten om ALLE gesneuvelde of vermoorde burgers van onze stad uit eender welk gewapend coflict te herdenken.
 Dat zullen er in de loop der tijden al wel een pak zijn. Wie dan ook vlugger aan 'le verre de l' amitié' zit na de kransneerlegging bij diverse herdenkingsdagen zal er het stadsbestuur eeuwig dankbaar om zijn, niet de halve stad met vlag en wimpel en minder gewillige knoken te hebben moeten doorkruisen. "Their number gets fewer and fewer" uit "And the band played Waltzing Mathilda" van The Pogues. Moeten jullie jonge snaken absoluut eens grondig beluisteren. De oude zakken trouwens ook!

 

@Jef: volgens dezelfde redenering kun je dan het kerkhof en aanverwanten vervangen door één zerk en alle knoken en as in één put dumpen..... dat lijkt mij niet erg handig / wenselijk. Ieder generatie wil zijn eigen helden en liefst in steen. Je kan ook TV kijken via het mozaïekscherm, dan heb je ze ook allemaal samen!:-)

Misschien op dat gemeenschappelijk monument ook al een verzamelnaam voor alle toekomstige slachtoffers vermelden. "Alle toekomstige ambetanterikken" of "alle toekomstige onschuldige burgerslachtoffers". Dan moeten we al zeker geen traan meer laten in de toekomst en ook geen kosten meer doen.

Hoe dommer zijne praat, hoe groter het lettertype, hé Jef

 

Ik ga mezelf eens citeren ( dat is ook eens plezant, haha )

"...Uiteraard blijven alle kleine plaatselijke gedentekens staan, dat spreekt vanzelf, maar daarbovenop 1 "centraal" monument met nog eens alle namen op zou misschien niet misstaan."

@ Luc

Lees er toch maar eens de tekst van The Pogues op na op Google: And the band played Waltzing Mathilda. Misschien begrijp je mijn standpunt dan wel. Generaties sterven uit. Wat blijft is een stuk steen of een kruis waar niemand uit de derde generatie meer om geeft.

 

By the way er staat een ander monument aan de andere kant van de kathedraal, voor onschuldige kinderslachtoffers.

Sinds wanneer leest er iemand de teksten van de Pogues ???? Den drummer is goed, de gitaris ook en den bassist valt wel mee maar die teksten... Ik wist niet dat iemand daar ooit belang aan gehecht heeft. Toch zeker niet over drie generaties. 

Aanvulling bij de suggestie van mijn pappie: And the Band Played Waltzing Mathilda werd oorspronkelijk geschreven door Eric Bogle. Het is ook hartverscheurend vertolkt door June Tabor. En wat dat centraal monument betreft, sluit ik mij aan bij Sint Netels.

@ Jef: ik neem aan dat je het volgende bedoelt?

And now every April I sit on my porch
And I watch the parade pass before me
And I watch my old comrades, how proudly they march
Reliving old dreams of past glory
And the old men march slowly, all bent, stiff and sore
The forgotten heroes from a forgotten war
And the young people ask, "What are they marching for?"
And I ask myself the same question
And the band plays Waltzing Matilda
And the old men answer to the call
But year after year their numbers get fewer
Some day no one will march there at all

Tja, vandaag een headliner en morgen vergeten. Een monument heeft wel een ' reminding '-functie. Ga je ook het joods museum van deportatie en verzet versassen naar de schroothoop?

Ik denk dat vooral de zanger -Shane Mc Dinges- nogal weinig belang hechtte aan de texten en de uitspraak ervan (lacht)

Ik zou ineens gans mechelen (behalve het stadion van Racing Mechelen) platkloppen en een nieuwe stad bouwen. Iets zoals de euroshoping maar dan over gans de stad

Ach, een paar jaar geleden vonden ze op de Grote Markt (bij opgravingen) nog 13e-eeuwse mosselen, dus who knows .... the truth is out there!

Alles en iedereen in 1 gigantische wolkenkrabber van 1 mijl hoog met daarrond een parking, Frank Lloyd Wright heeft het al getekend, er moet gewoon nog een zot het willen bouwen! Mechelaars zijn zot genoeg, laat ons dat fantastische plan verwezenlijken.

1 mijl hoog, stel je voor zeg, dan kunnen we ineens wat dichter bij de god Kathol zijn!

En kunnen we wedijveren met die Wapper-brug in Antwerpen ;o)

In Engeland gaan ze plots eens "10 volledig ecologische steden" NIEUWbouwen. Ben eens benieuwd wanneer ze die terug gaan afbreken "wegens nieuwe inzichten". In Engeland zijn ze blijkbaar even simpel als onze lokale Karel G die een "ecologisch voetbalstadion" wil gaan bouwen, woehaha.

Ik weet nog goed dat in den tijd van Preud'homme, Rutjes, Clijsters, Demesmaeker en co de opmerking "De Racing heeft Emmers gekocht ! " een echte giller was onder de kakkers... "Ne groene en ne witte ! Hahaha ! Voor onder hun cournish te zetten woeha !!! "

Persoonlijk vond ik die emmers een goede aankoop van Racing Mechelen. Die emmers hebben al veel dienst gedaan, iedereen heeft wel eens een fit. Die dakgoot is hersteld en dat stadion is nog altijd van de Racing ;-)

Daarom : van mij mag gans Mechelen plat gesmeten worden behalve het stadion van Racing Mechelen.

 

Stomme opmerking misschien. Maar een ondergrondse parking onder het Sint Romboutskerkhof lijkt me gekkenwerk. Zo vlakbij de ingang van die onder de Grote Markt. De 2 huidige zijn al zo'n ramp als het aankomt op vlak van verkeersveiligheid.

@ Wout :

Dat is inderdaad gekkenwerk. Wie is de schepen voor ruimtelijke ordening en mobiliteit in mechelen ? Voila Gekkenwerk.

slachtoffers moeten blijven herdacht worden en tranen plengen mag ook nog altijd! want het zijn emoties die het leven bijzonder maken.

Gedenktekens, monumenten werden geplaatst door onze voorouders, al dan niet in een ver verleden.  Wat al die 'tekens' gemeenschappelijk hebben: ze drukken een emotie uit: verdriet,  vreugde, respect.... Ik zou ze niet verplaatsen, vervangen of wat dan ook. Bovendien maken ze onverbrekelijk deel uit van ons stadsbeeld.

Wat wél zou kunnen: op de diverse historische plaatsen: een tekst (op bord, plaat , steen :eender wat: als het maar overal hetzelfde zou zijn), waarop de geschiedkundige uitleg (oftewel het 'waarom') aan de lezer wordt uitgelegd.

Zo communiceer je met de voorbijganger, de bezoeker...zo komen zij iets te weten.
Zo trekken we de aandacht op het verleden van onze stad: misschien op de meest onverwachte plaatsen...


Laten we die borden 'stille gidsen' noemen: dan weet je meteen wat ik bedoel :-)

Ah... Shane McGowan van de Pogues.. de man wiens gebit gerust de vergelijking met de grotten van Han kon doorstaan.  Maar steengoeie muziek maakten ze, tot de groep de immer ladderzatte Shane heeft buitengegooid.

http://webmunism.com/vids/of/the+pogues

Nog een ondergrondse parking???   Welke gek vindt dat weer uit? Er zitten er op het stadhuis voorzeker die denken dat de de Meridiaan van Greenwich door hun gat loopt...

 Jaja -mijmer- ik zie het nog zo voor mij: de zomer van 1979, mijn ma, mijn pa, ikzelf en onze lichtjes overladen goudkleurige audi80, helamaal klaar om op vakantie te vertrekken, in '77 waren we voor het eerst naar de bergen getrokken (Karinthië), in '78 kregen we de smaak helemaal te pakken (Dolomieten) en dan waren we klaar voor het grote werk: in de zomer van '79 trokken we voor 2 weken naar het Bakkes van Shane McGowan! Prachtige vakantie, fascinerende landschappen, redelijk zwaar voor de lever, maar de sfeer zat er wel dik in. Mijn ouders hebben nog even met de gedachte gespeeld een chalet te kopen op het Bakkes van Shane McGowan, maar dat is om 1 of andere reden toen niet doorgegaan. Er zijn weliswaar veel Bakkessen in de wereld, maar het Bakkes van Shane McGowan is zeker een bezoek waard, ik kan het iedereen aanraden.

Ge maakt wat mee in uw leven...

Ik ken er niet veel van, maar een ondergrondse parking op St Romboutskerkhof zal toch inhouden dat er grondwater moet opgepomt worden? Wat dan met de stabiliteit van St Romboutstoren?

@ Jos Nys en Roger :

Een ondergrondse parking op St Romboutskerkhof ? Neenee, schepen Geys (op Racing Mechelen noemen ze hem 'BlaasKarelGeysHole') wil een parking maken tot op -2 verdiepingen. Acht meter onder de grond, 5 meter onder de fundering van de Toren en 5 meter onder de grondwaterstand. Gekkenwerk. De vraag is niet of de Toren zal omvervallen. "Naar welke kant zal de toren vallen ?" dat is de vraag.

Ik suggereerde de exacte begraafplaats te localiseren, al bij al is het toch wel een gedenkwaardig voorval uit de geschiedenis.  En nu men toch opgravingen gaat doen...

Daarenboven heb ik ook de bevoegde schepen en de burgemeester aangeschreven met de vraag minstens het huidige monument te fatsoeneren, het ligt er echt schandalig bij... En dat op een steenworp van de grote markt en onderaan de mooi gerestaureerde toren, dat heeft totaal niets met oppositie of meerderheid te maken, dat is gewoon een te betreuren iets waaraan dringend dient tegemoet te worden gekomen.

@marc: Als je dan toch brieven schrijft om monumenten te fatsoeneren, mag ik je dan vragen of je het beeld van SInt-Job op de mesthoop ook terug in ere zou herstellen ? Alvast bedankt, Peter

dat is een uitstekende reactie Peter

@Leyander: de stad denkt nu al drie jaar aan gedenkplaten (4-talig) aan monumenten, pleinen etc... Ik ga je de lijdensweg besparen van monumentenzorg, max. afmetingen, aantal letters, waar te plaatsen, welke teksten etc... besparen. Toppunt is dat het project niet rond raakt door gebrek aan personeel. De waarheid over dit laatste is in realiteit nog meer cru dan ik hier voorzichtig stel. ofte hoe het personeel meer te zeggen heeft dan zijn baas. Kotsmisselijk word je er van. In Lier was dat in één jaar geklaard. Mogelijk hebben ze daar een "hart voor hun stad".

Ik zie dagelijks toeristen die zich afvragen hoe ze de kathedraal of de toren binnengeraken !

(geen enkel bordje te zien)

Jongens het is UNESCO werelderfgoed en we leven in de 21e eeuw !!

 

En dan zijn er pleintjes in de binnenstad die opeens out of the blue een bordje met een andere naam krijgen, wat voor grote verwarring zorgt bij de bewoners daar, want niemand was op de hoogte.... (en nu nog kent niemand die nieuwe namen ervan, iedereen praat gewoon over de oude straatnamen)

Bordjes te veel, bordjes te weinig, man man man ...

Inderdaad Hanna, bvb het Jan De Smedtplein.

@Peter: en nog bvb het Jef Denijnplein! ,-D

Klopt helemaal, Jokke. Die zes huizen op de Melaan bedoel je ?

Maar laat ons eerlijk zijn wie is Tinel ? Stassart ? Wat komt de Merode in Mechelen doen ? Speecq ?

(niemand weet het, behalve hier en daar een paar Mechelse stadsgidsen :-)

Mauris Sabbestraat ??

@ Jackie,  Maurits Sabbe werd op 9 februari 1873 te Brugge geboren en overleed in 1938 in Anwerpen. Hij studeerde filosofie en letteren aan de Genste universiteit. Na Brugge was hij vanaf 1903 een paar jaar als leraar werkzaam in Mechelen.  Veel binding had de man dus niet met Mechelen maar ze zullen toen blijkbaar dringend iemand nodig gehad hebben om de straat een naam te geven...

@ Peter, ge vergist U wel sterk denkende dat alleen de stadsgidsen wat zouden weten

over de straatnamen en de betroffen personen. Mij werd dat destijds op school wel duidelijk gemaakt, o.a. tijdens lessen nederlands voor de auteurs, tijdens geschiedenis wat de historische figuren betrof, tijdens de muziekles wat de toondichters betreft enz.

Lichtvaardig oordeel dus......

@Eddy: Ik ben blij dat ik me vergis ... ! Ook goed voor jou trouwens. Maar vraag een keer aan een tegenwoordige middelbare schoolstudent ? Wie bvb. Tinel is ?

Neen Eddy, je zal moeten toegeven dat het merendeel van de Mechelaars niet weet wie Goswin de Stassart is, en ik kan ze het niet kwalijk nemen. Wat was er in godsnaam mis met Kerkhofstraat ?

@Peter: Die middelbare schoolstudent die niet weet wie Tinel is, zou die weten wie Jef Denijn is ?

@JT: Neen, waarschijnlijk niet. Maar ik ben wel blij als hij Bach of Beethoven zou weten situeren. Vind ik persoonlijk belangrijker dan Tinel of Denyn.

Binnenkort de Hans Ottenstraat en de Roos van Ackerstraat op de gronden waar nu den Euroshopping nog staat.  De jeugd kent Mark Uytterhoeven en Jo Leemans niet meer, dus die vallen af.  Blijft nog de vraag waar het Bart Somerstraatje moet komen en voor hoelang.

Tiens is er ooit een Spinoystraat geweest ?

de Antoon Spinoystraat is er nog steeds hoor.....

tiens waar dan ? En vooral wanneer ingericht ?

Straat werd benoemd na het overlijden van burgemeester Spinoy op de industriezone Mechelen-zuid. Het juiste jaar? moet te vinden zijn in de notulen van de gemeenteraad.

Een Bart Somersstraatje ?  Als dat maar geen ' streutje zonder end ' is...    :-)

 

Gevonden ! Een wat verloren straatje in Mechelen-Zuid ... Tja ... deze man verdient meer !?

 

@ Peter, de A.Spinoystraat is geen verloren straatje, maar een uit de kluiten gewassen

straat op industriepark Mechelen-Zuid. En de ligging is logisch, rekening houdend met

het feit dat die burgemeester gezorgd heeft voor de industriële ontwikkeling aldaar!

Ga maar eens kijken.

@ Eddy.

Ik zou het niet beter kunnen verwoorden i.v.m. Antoon Spinoy.

En over straten in Mechelen gesproken.

Ik durf wedden dat 99 % van de Mechelaars de Kruiskensstraat niet kennen!!!

Ik durf zelfs wedden dat er nu 99 % van de bloggers rap naar de kaart zullen grijpen om de Kruiskensstraat te zoeken!!!

En als men eerlijk is, gelieve dit toe te geven.

Alleen diegene welke in de onmiddellijke omgeving wonen, komen hier goed weg.

@ Gimycko.

Als ge het nog niet mocht weten, er bestaat al een Somersstraat in Mechelen.

Een tweede zou van het goede teveel zijn.

@ Jos,

ik beken, ik ken de Kruiskensstraat niet, wat is daar zo speciaal aan?

Peter, burgemmeester Antoon Spinoy heeft ons ook destijds de modernste bibliotheek van het land geschonken en hij was ook de initiatiefnemer van het eerste cultureel centrum in ons land (dat van Mechelen). als dank heeft men dat centrum na zijn dood naar hem genoemd en als ezelsstamp hebben zijn opvolgers zijn naam geschrapt en het gewoon "cultuurcentrum" genoemd.

ik ben geen socialist maar erken wel die man zijn verdienste! Hij was tenslotte in de naoorlogse tijd een markant politicus die veel voor Mechelen heeft betekend.

@Eddy: Uiteraard is het logisch dat Spinoy een straat krijgt in het industriepark. Hij heeft daar in een niet aflatende ijver voor gezorgd. Hij zette het na-oorlogse Mechelen op de kaart ! En in die logica klopt de locatie van de straat natuurlijk.

  • Spinoy zorgde ook voor het binnenhalen van grote Amerikaanse investeerders. Hij gaat voor twee maanden naar USA op handelsreis waar hij een etalage afhuurde in het financiel centrum van New York, om België (Mechelen) te promoten als land om in te investeren. Er komen een tweetal Amerikaanse handelsdelegaties naar Mechelen. Er is op een bepaald moment zelfs sprake van een permanente Mechelse vertegenwoordiging in de USA.
  • Hij zorgde voor grote infrastructuurwerken in Mechelen: bvb. bouw station Mechelen.
  • Hij zorgde voor grote sociale woningbouwprojecten (bvb. oud-oefenplein). nooit gezien, men kwam hier van heinde en verre naar kijken
  • Onder zijn impuls werd het 'Tapijt van Tunis' gekocht.
     


Als ik zeg een ietwat verloren straat, dan bedoel ik dat Spinoy zo veel meer heeft betekend voor Mechelen dan een TInel of een Stassart. En deze laatsten hebben een straat die toch duidelijk heel wat meer in de blangstelling komt.

 

ps. geen idee waar de Kruiskensstraat zou kunnen liggen.


 

@ Hanna 1.

Er is niets speciaals aan de Kruiskensstraat.

Ik wil alleen maar zeggen dat vele Mechelaars de straten van Mechelen niet kennen.

We hebben de Hoogstraat en het Hoogstraatje.  Misschien kunnen we van dat laatste het Jos Nysstraatje  maken ?

En is er iemand geinteresseerd om de naam van het Sleutelstraatje te veranderen in zijn eigen naam ?  En kom nu niet af met het Gimyckostraatje !

(Alhoewel...)

Wel, ik ken eigenlijk enkel maar de straatnamen van centrum Mechelen, de straten tussen de kleine ring.  Maar ik heb nog altijd wel mijn plattegrond he ;)

@Hanna: zolang je maar weet hoe je moet thuisgeraken is het al goed. :-)

Kunnen we van het A.B.-straatje niet het P.M.-straatje maken ?

Verwijzend naar een bekende Blogger, alhoewel ze daar over 100 jaar ook hun hersenen gaan over breken wie of wat P.M. was.  Een hersenbreker, dus, voor komende generaties.

[offtopic] Kan er me iemand vertellen waar die A.B. voor staat ? Ik ben er al een tijdje naar op zoek.

@ Peter:

http://mapt.stadmechelen.be/index.php?title=A.B.straat

@ Filip: LOL

En een P.M.-straat, zie ik wel zitten

 

Ja de ABstraat zou vernoemd zijn naar een brouwerij ? Welke ?

AB - Adriaan Brouwer - Brouwerij

BA aka Bertje Anciaux aka Bertje den Bleiter heeft er onlangs nog veel van onze centen voor betaald.  En wat heeft BA gekocht van AB ?

"Oude Man in kroeg"

Go figure !

@hanna: daar geloof ik niets van ...

@ Peter, ik vond het ook nogal bizar, maar ik heb het maar van 'horen zeggen' he.  Volgens mij zit  Gymicko er dichterbij ;o)

@ Peter.

Hierbij enkele uittreksels uit vroegere reacties i.v.m. met AB-straat/AB-Brouwerij :

Geplaatst door peter op wo, 17/10/2007 - 20:28.

@leyander: A.B.straat schijnt een moeilijk opgaaf te zijn. Is zeker een brouwerij ... maar de volledige naam is onbekend.
 Geplaatst door peter op wo, 17/10/2007 - 20:29.
@Gimycko: Vreemd gisteren meldde mij iemand hetzelfde ... Maar zou het in 't Frans dan niet eerder B.A. zijn ? Kan je je bron terugvinden ??
 Geplaatst door anoniem als rudi (niet gecontroleerd) op do, 18/10/2007 - 09:49.
Het was brouwerij AB, maar geen mens schijnt nog te weten waarvoor AB staat!
 Geplaatst door gimycko op do, 18/10/2007 - 16:56.
@ Rudi :
Net zoals Bieren Jacobs in Mechelen of de familie Lamot in Boom-Mechelen...
Zou AB niet kunnen staan voor een naam van de Brouwer of zijn Familie, bv Brouwerij Adriaan Brouwers of zoiets (Brouwerij A.B.) ?
 Geplaatst door Eva M. (niet gecontroleerd) op vr, 19/10/2007 - 19:13.
Heren (want er schijnen zich weinig Mechelse vrouwen in het debat te mengen), behalve dan de Vrouw van Mechelen ;-) Sta mij toe eerst en vooral te zeggen dat ik dit een zeer interessant debat vind en dat ik nog nooit op zo'n korte tijd zoveel over Mechelen bijgeleerd heb. En als ik dan ook nog even een kleine bijdrage mag leveren: A.B. staat voor Artisanale Brouwers (of ook wel Brasseurs Artisanales, want het was voluit A.B.-B.A., zoals het hoorde in die tijd).
 Geplaatst door peter op vr, 19/10/2007 - 20:38.
Beste Eva, Sta me toe om u te bedanken voor deze informatie. Maar mogen we ook weten waar u de mosterd haalde ?
 Geplaatst door Nys Jos (niet gecontroleerd) op vr, 19/10/2007 - 20:56.
@ Eva M.
Nu heb ik al wel over ABBA (!!!)gehoord, maar net zoals Peter stel ik mij de vraag waar u deze informatie haalde.
 Geplaatst door josv/dhoek (niet gecontroleerd) op vr, 19/10/2007 - 22:34.
Eva M, de moeder van de mensheid weet wel war ze de mosterd haalt : In Dyon ?
Zonder zwans, de reeds bekende Van Caster verwees ook naar een brouwerij die bekend was onder naam A.B. Hij schreef er helaas niet bij vanwaar die A.B. kwam.
Maar zoals dat dikwijls gaat met historici en kroniekschrijvers ze nemen gewoon over wat ze in archieven vinden zonder zelf is verder te gaan zoeken en...dat heeft een historicus me ooit gezegt !
Denk aan de journalistenwet: check en double check !
Geplaatst door gimycko op vr, 19/10/2007 - 22:51.
Wat zegt oa de Wikipedia :

Ambachtelijk :

"Men noemt een product ambachtelijk of artisanaal (in Vlaanderen) als het op de originele of traditionele manier gemaakt wordt.
Dit in tegenstelling tot een industrieel product.
Ambachtelijke producten dragen zweet en liefde in zich; elk exemplaar is uniek doordat de ambachtsman individuele aandacht schenkt aan het materiaal (vooral wanneer het hout betreft). Ambachtelijke producten zijn veel duurder dan industriële producten omdat er niet of nauwelijks schaalvoordeel kan worden behaald."

Dus er stond in Mechelen een Brouwerij waar op ambachtelijke wijze bier werd gebrouwen. Dat is een beetje te algemeen voor een naam (in 't Frans of in 't Nederlands).
Dus blijf ik bij mijn eerste suggestie : Een naam van een Brouwersgeslacht... nl A... B....
 Geplaatst door luc (niet gecontroleerd) op vr, 19/10/2007 - 23:07.
@ Eva,
Dat A.B. straatje heeft me altijd geïntrigeerd, maar wat ik erover terugvind is dit: In het rapport van 1851 over de revisie van de straatnamen spreekt men over het bestaan van ' la maison l' A.B. située dans cette rue'. en zoals Jos zegt, beaamt Van Caster dat.
Als ik het boekje ' de mechelse bierhandel' van Jozef van Balberghe napluis dan lees ik dat de desbetreffende brouwerij reeds bestond in 1647. De verklaring ' artisanale brouwerij ' voor het letterwoord 'A.B.' vind ik dan biezonder modern voor het midden van de 17e eeuw dus ik wacht op een meer plausibele verklaring.
 Geplaatst door Nys Jos (niet gecontroleerd) op za, 20/10/2007 - 00:04.
@ Luc en Jos v/d hoek
Ik deel jullie bedenking i.v.m. brouwerij A.B..
De bron van Eva M. is een vereniging nl. Artisanale Brouwers
Brasseurs Artisanaux(Artisanales
en voeren in hun logo : Artisanale Brouwers/Artisans Brasseurs.
Inderdaad zéééér modern voor een brouwerij van in 1647.

Wat staat er in "De Mechelse Bierhandel" door Jozef Van Balberghe, zoals vermeld door Luc :

Brouwerij A-B.

In 1647 brouwerij “Den A-B”.
In 1838 was dit nog een brouwerij; ingevolge de deelingakte van 1 maart 1838 voor J.B. De Keersmaecker, notaris, werd ze toegewezen aan Eduard de Cock, zoon van Philippe :
“een huys zijnde de brouwerij genaemd “den A-B”, komende van een zijde aen de brouwerij van d’heer BERNAERTS-LAUWERS, van den tweede aan het huys van d’heer Van Hoey… gemeld huys en brouwerij bewoond en geëxploiteerd wordende voor rekening van partijen deelde door d’heer PETRUS DE COCK, hunnen oom.”
Philip de Cock had den eigendom gekocht van PIERRE VAN RIJMENAM, op 3 Oktober 1808, het droeg toen het nr 447 der wijk A; (Zie Tableau Général/ Ville de Malines 1856 pag. 61) tevoren hoorde het toe aan ROMBOUT JAQUES VAN RIJMENAM in ’t leven aartsdiaken en kanunnik-gradueel van het metropolitaan kapittel, broeder en onkel respectievelijk van de verkooper en kooper. Hij stond den eigendom af aan zijn broeder bij akte van 25 Juni 1794, voor notaris J.B. HENS. De groote poort, welke in 1920 nog bestond, droeg het jaartal : anno 1695.

In 1828 is er sprake van brouwer BACKX (A-B straat)

Heel waarschijnlijk is de B van A-B afkomstig van de familienaam BACKX en had hij als voornaam bv. ALBERT.

Dit is voorlopig de enige verklaring die ik kan vinden in mijn archief.
 
 Geplaatst door gimycko op za, 20/10/2007 - 10:19.
 
We gaan er nog komen...

Geweldig, Jos !
Geplaatst door Eva M. (niet gecontroleerd) op za, 20/10/2007 - 11:31. Tja, waar ik de mosterd vandaan haalde... Sorry heren, ik heb het ooit ergens gelezen, maar de exacte bron... (zit te ver in mijn geheugen). Ik ben geen expert, maar interesseer me wel voor geschiedenis, vooral van de stad waar ik geboren en getogen ben. Mijn grootmoeder was een bron van weetjes en had ook veel boeken over Mechelen, ik heb het ongetwijfeld op die manier opgepikt. Dus ik wil ook niet beweren dat het 100% klopt. Daarvoor zou ik eerst die bron moeten terugvinden. De uitleg van Jos Nys lijkt mij trouwens al even aannemelijk en logisch, want Artisanale Brouwers is wel erg generiek als naam... Mensen zijn altijd fier geweest om hun naam te dragen, dus A.B. zal ook wel voor een naam gestaan hebben.
Geplaatst door peter op za, 20/10/2007 - 11:45.
Franjk Kinnaer, geschiedkundige en stadsarcheloog schijft het volgende :

Ik heb het even nagekeken in het volgende boek : Vaast Steurs, Jozef Uytterhoeven. De plaatsnamen van Mechelen binnen de oude
wallen, I. Mechelen, Mechelse Drukkerijen, 1942, 191p.
Dit boek behandelt (vooral) de namen van de straten in de binnenstad in
alfabetische volgorde. Dit boek is slechts een eerste deel. Het bevat de
straatnamen tot en met de Kwerdelstraat. Het eerste deel is aangevuld met
artikels in het tijdschriften ‘Mechelse Bijdragen’, en dit tot en met de
Reynkenstoren. De resterende gegevens R-Z zijn bij mijn weten nooit
gepubliceerd. Je vindt het boek en de aanvullende tijdschriftartikels in het
stadsarchief in de leeszaal op de derde verdieping.

Op p. 9 schrijven beide auteurs :

A.B.-straat

Ze begint aan de Sinte Kathelijnestraat en eindigt aan de Melaan. Ze
behoorde, tot in de XVIIIe eeuw bij de straat gekend als Melaan. Eerst in WB
1780 troffen we de benaming Abbéstraat aan, een zinspeling op de brouwerij
den AB, in de straat gelegen. Oudste vermelding van het huis in VD 1553 den
AB op den hoeck van de Mylaen. Zie Melaan.

Kort na de publicatie kwam er al kritiek op hun werk. Steurs en Uytterhoeven
verwijzen immers eerder gebrekkig naar hun bronnenmateriaal. Bij elk stukje
informatie dat ze aanhalen geven ze een afkorting en een jaartal, bvb. SR
1312-1313. Vooraan in het boek hebben ze een lijst opgenomen met
verklaringen voor die afkortingen. SR verwijst bijvoorbeeld naar de
stadsrekeningen. Probleem is dat de stadsrekening van het jaar 1312-1313 een
dik boek is en dat Steurs en Uytterhoeven er niet bijschrijven op welke pagina (of beter folio) ze hun info gevonden hebben. Als je hun info wil controleren om te zien of ze de tekst wel juist gelezen hebben moet je daar zeer veel werk in steken. Wat ook ontbreekt is een verwijzing naar de
archiefplaatsen. Ze verwijzen bvb naar een cijnsboek van het klooster van
Leliëndaal uit 1561, maar niet waar ze dat cijnsboek gevonden hebben.
Waarschijnlijk zitten de meeste van hun bronnen in het stadsarchief, maar
het is zeker niet evident om die werken allemaal terug te vinden. Bij een
aantal van hun oudste bronnen heb ik verder mijn twijfels. Toch is hun werk
zeer verdienstelijk. Soms gaan hun hypotheses compleet de mist in, maar vaak lijken ze het bij het rechte eind te hebben gehad.

In dit geval kan het kloppen wat ze zeggen. Ik ben de naam A.B.-straat
alleszins nog niet tegengekomen in middeleeuwse bronnen. WB is het Wekelyks
Bericht, een soort krantje dat in de 18de eeuw in Mechelen werd uitgegeven.
VD zijn aantekeningen gemaakt door de 19de eeuwse stadsarchivaris Van Doren.

De verklaring ‘Artisanale Brouwerij’ lijkt mij minder waarschijnlijk. Termen
zoals artisanaal en ambachtelijk hebben maar betekenis in contrast met
industriële en machinale productie. Vroeger was alles handwerk behalve het
werk dat gedaan werd door molens (niet alleen maar graan malen).

Ik heb er even het volgende werk op nageslagen :
Nicoline van der Sijs. Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst
van onze woorden en betekenissen.

Amsterdam/Antwerpen, L.J. Veen, 2001, 1164 p.

De termen artisanaal en ambachtelijk staan er helaas niet in. Het woord
ambacht is al heel oud, maar het sloeg op een organisatie van werkgevers en
werknemers binnen een bepaalde sector (met oa. een eigen ziekenkas), niet op
een kwaliteit eigen aan de producten gemaakt door de leden van deze
organisatie.

Een paar andere woorden die ermee contrasteren : machine 1693, fabriek
1764-1775, industrie 1864.

 Geplaatst door gimycko op za, 20/10/2007 - 12:01.
"Abbé" is duidelijk het Frans voor "Abt", leider van een Klooster...

Dus, het is een mogelijkheid...

Indien het iets te maken heeft met "A. Backx", valt mij op dat er (ooit) een Schepen Patrick Backx is/was in Mechelen. Hoe oud en hoe Mechels is deze Familie ?
 Geplaatst door anoniem als rudi (niet gecontroleerd) op zo, 21/10/2007 - 20:42.
Om even terug te kmen op de AB discussie

Ik heb volgende info uit een recnt boek van erfgoed over de Mechelse brouwerijen :

Brouwerijen in de 1817 (zonder vermeldingvan de straat weliswaar)
o.a.
Backx ( au Lion) de leeuw
Backx fils ( au Cygne ) de zwaan

Scheppers ( à l'ancre ) het anker!!!!!!
Scheppers ( au cornet de la poste)
Brouwerijen in 1828( wel met straatvermelding)

AB straat:
Backx (in de leeuw)
De Cocq
Scheppers

Wat betreft Scheppers. Het huis in de St Katelijnestraat naast de houtengevel op de hoek van de AB straat waar nu Erik Nobels woont, was eigendom van de familie Scheppers. Dat laatste heb ik van Erik zelf!

Dit ter informatie en de twijfel over de oorsprong van AB blijf dus, hier waren in 1828 drie brouwerijen.
 
 Geplaatst door Nys Jos (niet gecontroleerd) op ma, 22/10/2007 - 01:10.
@ Rudi.
Volgens Jozef van Balberghe :

"In 1838 was dit nog een brouwerij; ingevolge de deelingakte van 1 maart 1838 voor J.B. De Keersmaecker, notaris, werd ze toegewezen aan Eduard de Cock, zoon van Philippe :
“een huys zijnde de brouwerij genaemd “den A-B”"

Er is hier (in 1828)nog geen sprake van brouwerijen "De Cock" & "Scheppers"!!!!
 

 

Dat vatten we volgende keer samen in een linkje...

Kan dat gimycko, want dat zijn verschillende uittreksels uit een blogartikel!!!

Op dat gebied ben ik een leek.

Allee vooruit, dan was ik (allee,mijn vriend) dan toch niet de enige met de suggestie van Artisanale Brouwers ;o)

 

Klopt, maar linkspuiterij geeft geen antwoord ... :-)

Eddy,

De vraag is gaan ze de brigands vinden in hun gemeenschappelijk graf ?

Ik meen me te herineren, in het Busleyden museum een schilderij die het afschieten van de brigands door de Franse snoodaards afbeeld , en volgens dit schilderij indien het correct afgebeeld is gebeurd het aan de andere zijde van de Kathedraal, kant grote markt !

Aan de ander kant vind het plaatsen van een monument op de juiste topologishe plaats wel een goed plan, ik en mijn vlaamshe vrienden hebben tijdens onze teenager jaren veel gaan history bekijken Brigands waren onze helden and this is exactly what archeology is all about.

History need to be rewritten Oscar Wilde

Dirk Francis